Ολοι το έχουμε περάσει. Είναι το γνωστό hangover ή αλλιώς κόλαση. Δυστυχώς ένα τρελό βράδυ γλεντιού, το πληρώνουμε ακριβά. Είναι γνωστό ότι το πιο σημαντικό είναι η πρόληψη: μην πίνεις νηστικός, μην πίνεις γρήγορα, μην ανακατεύεις τα ποτά, πιες πολύ νερό κ.λπ. Ελα όμως που μερικές φορές έχεις απλώς πιει πολύ και ο οργανισμός δεν έχει προλάβει να επεξεργαστεί όλο το αλκοόλ που έχεις καταναλώσει, με αποτέλεσμα να διαμαρτύρεται έντονα. Το θέμα τώρα είναι να ξεπεράσεις όσο πιο ανώδυνα γίνεται αυτήν την κατάσταση. Η αλήθεια είναι ότι ο χρόνος είναι η καλύτερη θεραπεία, αλλά δοκίμασε αυτές τις συνταγές, που μπορεί να σε ανακουφίσουν από τα συμπτώματα.

Το πρώτο γεύμα
Συχνά είναι και το πιο δύσκολο. Καταρχήν, αν δεν μπορείς να φας, κάτσε όπως είσαι στο κρεβάτι και κοιμήσου μερικές ώρες.  Αν τώρα κατάφερες να σηκωθείς, θες να πιεις καφέ. Δοκίμασε όμως να πιεις λίγο νερό πρώτα και μετά πολύ μικρές ποσότητες καφέ. Η καφεΐνη σε μικρές δόσεις μπορεί να βοηθήσει τον πονοκέφαλο, αλλά σε μεγάλες ποσότητες απλώς θα σε ρίξει.

Τι θα φας
Πολλοί πιστεύουν ότι το φαγητό απορροφά όλο το αλκοόλ που έχεις πιει. Απλώς βοηθά στην πιο γρήγορη επεξεργασία του αλκοόλ.

Συνδύασε πρωτεΐνη και υδατάνθρακες
Το αυγό είναι άριστη πηγή αμινοξέων, τα οποία είναι απαραίτητα για τη λειτουργία του συκωτιού, απ’ όπου περνάει το αλκοόλ.

Το άμυλο από το ψωμί
Βοηθά το στομάχι να ηρεμήσει. Είναι πλούσιο στις βιταμίνες Β, που εξαντλούνται όταν το παρακάνουμε στο ποτό. Πρόσθεσε και μία ντομάτα, η οποία είναι πλούσια σε βιταμίνη C, αντιοξειδωτική ουσία που καταπολεμά τις ελεύθερες ρίζες, και σε κάλιο που βοηθά στην επαναφορά της ισορροπίας των υγρών στον οργανισμό.

Το σέικ της μαϊμού
Μία γινωμένη μπανάνα
Μία κουταλιά του γλυκού μέλι
Μία κουταλιά του γλυκού φιστικοβούτυρο
3/4 του φλιτζανιού γάλα με χαμηλά λιπαρά πάγο

Ξεφλουδίζεις την μπανάνα και την κόβεις σε μικρά κομμάτια. Μετά βάζεις όλα τα υλικά στο μίξερ και ανακατεύεις για ένα λεπτό. Σερβίρεις σε ψηλό ποτήρι.

Φιστικοβούτυρο
Είναι καλή ιδέα να φας λίγο από αυτό το αμερικανικό υλικό. Όχι μόνο είναι πλούσιο σε πρωτεΐνη και λιπαρά, προσφέροντας καλή ποσότητα αμινοξέων και θερμίδων, αλλά βοηθά στη παραγωγή της σεροτονίνης, ουσία που σου φτιάχνει την πεσμένη διάθεση που έχεις μετά από hangover.

Μπανάνα
Αυτό το φρούτο τα έχει όλα. Οι μπανάνες είναι πλούσιες σε κάλιο, απαραίτητο μέταλλο για τη σωστή λειτουργία των κυττάρων (που έχει χαθεί μέσω των ούρων και του εμετού). Επιπλέον περιέχει μαγνήσιο, που βοηθά να ηρεμήσουν τα αγγεία ανακουφίζοντας από τον πονοκέφαλο.

Μέλι
Μία γλυκαντική ουσία είναι απαραίτητη στο σέικ, ειδικά το μέλι που περιέχει φρουκτόζη και βοηθά στην επιτάχυνση του μεταβολισμού του οινοπνεύματος.

Το καθαρό Bloody Mary
1/2 ποτήρι χυμό ντομάτας
2 κουταλιές της σούπας χυμό λεμονιού
2 ή 3 σταγόνες σάλτσα ταμπάσκο
2 ή 3 σταγόνες σάλτσα Worcestershire
Μία κουταλιά του γλυκού ψιλοκομμένο μαϊντανό ή κολίανδρο
Μία κουταλιά του γλυκού τριμμένο τζίντζερ (ή το βρίσκει έτοιμο σε σκόνη)
Λίγο πιπέρι
Πάγο
Λίγο σέλερι

Ανακατεύεις τις ντομάτες και το χυμό λεμονιού, προσθέτεις τα υπόλοιπα υλικά σε ένα σέικερ και κουνάς καλά. Τέλος πρόσθεσε το σέλερι.

Χυμός λεμονιού
Άλλημία άριστη πηγή βιταμίνης C, όπως και ο ντοματοχυμός. Δυναμώνει το ανοσοποιητικό σύστημα και αποτελεί καλή αντιοξειδωτική ουσία.

Τζίντζερ
Αυτό το ασιατικό συστατικό περιέχει ουσίες, που μειώνουν την τάση για εμετό και ζαλάδα. Επιπλέον τα στοιχεία δείχνουν ότι μπορεί να ανακουφίσει κι από πονοκεφάλους.

Πάγος
Ο πάγος μαζί με την ντομάτα και το χυμό λεμονιού προσφέρουν αυτό που λέμε υγρά. Η αφυδάτωση που προκαλεί το οινόπνευμα είναι ο κύριος λόγος που έχεις όλα αυτά τα συμπτώματα. Γι’ αυτό πιες επιπλέον νερό ή οποιοδήποτε άλλο υγρό μπορείς να βρεις (εκτός από αλκοόλ).

Πηγή: Μenshealth

Ποιο να προτιμήσουμε, όταν πρέπει οπωσδήποτε να κάνουμε επιλογή, και γιατί;

Το μέλι που καταναλώνουμε στην Ελλάδα είναι κατά περίπου 60% πευκόμελο, 10% ελάτης, 20% ανθόμελο και 10% θυμαρίσιο. Κανένα, όμως, μέλι δεν αποτελείται από ένα και μόνο είδος φυτού.

ΘΕΡΜΙΔΕΣ ανά κοφτό κουταλάκι του γλυκού

Προτιμάμε: Μέλι!
Γιατί: Πρόκειται για ένα απολύτως φυσικό προϊόν, με πάνω από 180 διατροφικά στοιχεία, ιδιαιτέρως χρήσιμα για τον οργανισμό μας. Καλύπτει τις ανάγκες για κάτι γλυκό και συνάμα θρεπτικό, παρέχει άμεση ενέργεια, συμβάλλει στη βελτίωση της διάθεσης, καταπολεμά τη νευρικότητα, ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, δρα ευεργετικά κατά της δυσκοιλιότητας και των μικροβιακών λοιμώξεων, καταπραΰνει ελαφρά αναπνευστικά προβλήματα, έχει αντιοξειδωτικές και μακροβιοτικές ιδιότητες.

Τι πρέπει να προσέχουμε:
Δεν προμηθευόμαστε: μέλι από άγνωστο παραγωγό, γιατί μπορεί να είναι νοθευμένο, μέλι που είναι εκτεθειμένο στον ήλιο, γιατί ίσως έχει οξειδωθεί, ή σφραγισμένο μέλι με διογκωμένο καπάκι που στην επιφάνειά του σχηματίζονται αφρός και φυσαλίδες, γιατί πιθανότατα έχει ξινίσει.

Επιλέγουμε μέλι: επώνυμο και συσκευασμένο, προτιμότερο σε γυάλινα, αεροστεγή δοχεία. Προτιμάμε τα πιο παχύρρευστα είδη, γιατί έχουν λιγότερη υγρασία. Αν είναι ελληνικής παραγωγής και βιολογικής προέλευσης, ακόμα καλύτερα.

Στην ετικέτα του προϊόντος: πρέπει οπωσδήποτε να αναγράφεται η λέξη «Μέλι», το είδος του, η χώρα προέλευσης και το όνομα του παραγωγού ή/και του διακινητή με πλήρη στοιχεία.
Διατηρούμε το μέλι: καλά κλεισμένο στο δοχείο του, σε χώρο δροσερό, σκοτεινό και ξηρό. Το ανεπεξέργαστο μέλι κρυσταλλώνει εύκολα, ενώ το επεξεργασμένο συνήθως όχι. Αν το μέλι σκουρύνει πολύ, παρεκκλίνοντας αρκετά από το σύνηθες χρώμα του, τότε έχει αρχίσει να αλλοιώνεται. (σχόλιο από Ορεινό Μέλι: Ο χρόνος κρυστάλλωσης του μελιού εξαρτάται από την φυτική προέλευση. Τα ανθόμελα κρυσταλλώνουν γρηγορότερα και τα δασόμελα πολύ αργότερα. Το έλατο πρακτικά δεν κρυσταλλώνει ποτέ, χωρίς να έχει υποστεί επεξεργασία. Στο επεξεργασμένο μέλι αργεί περισσότερο η κρυστάλλωση. Το χρώμα του μελιού επίσης εξαρτάται από τη φυτική προέλευση. Της πορτοκαλιάς είναι κίτρινο, το θυμαρίσιο κεχριμπαρένιο και η βελανιδιά μαύρη.)

Η κατανάλωσή του απαιτεί μέτρο: Άτομα με καθιστική ζωή, υπέρβαρα ή με σακχαρώδη διαβήτη δεν πρέπει να υπερβαίνουν τα 1-2 κουταλάκια ημερησίως. Απαγορεύεται να δίνουμε μέλι σε παιδιά και βρέφη ηλικίας κάτω των 2 ετών. (σχόλιο από Ορεινό Μέλι: Μη δίνετε μέλι σε παιδιά κάτω του ενός έτους. Μετά δεν υπάρχει πρόβλημα.)

πηγή: Έθνος

Ίσως το πιο πλούσιο σε ιχνοστοιχεία, με πολύ υψηλή περιεκτικότητα σε γυρεόκοκκους που του προσδίδει δυνατή, γλυκιά και ελαφρώς ιδιάζουσα γεύση, θεωρείται το μέλι της βελανιδιάς. Έχει εφιδρωτικές ιδιότητες, ενώ διαθέτει στυπτικές, απολυμαντικές και επουλωτικές ιδιότητες.

Βρείτε το τώρα στο Ορεινό Μέλι. Παραγγελίες: 26810 35121 & 161

Δοκίμασα πάρα πολλές συνταγές και έκανα πάρα πολλές δοκιμές προσπαθώντας να βρω το καλύτερο τσουρέκι για να σας το προσφέρω.. Δύο πράγματα νομίζω ότι το κάνουν να ξεχωρίζει ιδιάιτερα. Το ένα είναι ότι το ποσοστό υγρασίας στη ζύμη είναι αρκετά μεγαλύτερο από τα συνηθισμένα τσουρέκια και το άλλο είναι η χρήση μελιού στη συνταγή.

Χρόνος Εκτέλεσης 4 ώρες

Μερίδες 2

Δυσκολία Σχετικά δύσκολο

Συστατικά:
150 ml νερό σε θερμοκρασία δωματίου
15 γρ. μαγιά ξερή
500 γρ. αλεύρι σκληρό ή αλεύρι για τσουρέκια
10-15 γρ. μαχλέπι
½ κ.σ. ζάχαρη
1,5 γρ. μαστίχα
5 σπόρους κακουλέ/κάρδαμο
1 πρέζα αλάτι
ξύσμα από 1 πορτοκάλι.
2 αυγά μεσαία των 50 γρ. το καθένα (προσοχή σε αυτό)
1 κ.σ. εκχύλισμα βανίλιας ή 2 βανιλίνες
50 γρ. λιωμένο βούτυρο
150 γρ. μέλι
100 γρ. βούτυρο σε θερμοκρασία δωματίου
λίγο επιπλέον λιωμένο βούτυρο για το άλειμμα
λίγο ασπράδι αυγού για το άλειμμα
αμύγδαλο φιλέ για το πασπάλισμα

Εκτέλεση:
Στον κάδο ενός μίξερ βάζουμε νερό σε θερμοκρασία δωματίου και τη μαγιά. Ανακατεύουμε με ένα σύρμα. Ρίχνουμε το αλεύρι σκληρό και δεν ανακατεύουμε. Απλά καλύπτουμε το νερό. Το αφήνουμε να φουσκώσει για περίπου 30 λεπτά μέχρι να ενεργοποιηθεί η μαγιά.
Σε ένα μπλεντεράκι βάζουμε μαχλέπι, ζάχαρη, μαστίχα, κακουλέ και 1 πρέζα αλάτι. Χτυπάμε μέχρι να διαλυθούν. Το ίδιο μπορούμε να κάνουμε και με ένα γουδί. Αν θέλουμε το τσουρέκι μας να είναι πιο γλυκό θα πρέπει να προσθέσουμε 50 γρ. ακόμα ζάχαρη. Ρίχνουμε το μείγμα αυτό, στον κάδο του μίξερ με το αλεύρι. Προσθέτουμε ξύσμα από 1 πορτοκάλι, τα αυγά, το εκχύλισμα βανίλιας, το λιωμένο βούτυρο και το μέλι.
Βάζουμε τον κάδο στο μίξερ και ξεκινάμε να χτυπάμε σε χαμηλή ταχύτητα, δυναμώνοντας τη σταδιακά μέχρι να σχηματιστεί μία ζύμη, για περίπου 10 λεπτά. Χαμηλώνουμε τη ταχύτητα και προσθέτουμε το βούτυρο σε θερμοκρασία δωματίου κόβωντας το σε μικρά κυβάκια. Όταν το μείγμα αρχίζει να ξεκολλάει από τα τοιχώματα, θα καταλάβουμε ότι είναι έτοιμο.
Αλείφουμε ελαφρά ένα μπολ με λίγο λιωμένο βούτυρο. Μεταφέρουμε τη ζύμη από το μίξερ σε ένα μπολ και σκεπάζουμε με μία μεμβράνη. Αφήνουμε σε θερμοκρασία δωματίου να φουσκώσει μέχρι να φουσκώσει και να διπλασιαστεί σε μέγεθος για τουλάχιστον 2 ώρες.
Προθερμαίνουμε το φούρνο στους 180 βαθμούς. Όταν η ζύμη είναι έτοιμη, τη γυρνάμε σε μία καθαρή επιφάνεια εργασίας. Ξεκινάμε να πλάθουμε με τα χέρια μας το τσουρέκι δίνοντας το σχήμα μίας μπαγκέτας και μετά το ξαναδιπλώνουμε. Αν το τσουρέκι μας είναι πολύ μαλακό όσο το πλάθουμε τότε προσθέτουμε 2-3 κ.σ. αλεύρι μέχρι να σφίξει το μείγμα μας και να έρθει στο επιθυμητό αποτέλεσμα. Αυτό το κάνουμε 5-8 φορές συνολικά, έτσι ώστε να δημιουργήσουμε περισσότερες ίνες και να γίνει πιο μαστιχωτό.
Με ένα μαχαίρι, κόβουμε το ζυμάρι μας στα 4. Ανοίγουμε το κάθε τέταρτο από τη ζύμη σε σχήμα μπαγκέτας και τοποθετούμε τη μία δίπλα στην άλλη αφήνοντας λίγο κενό μεταξύ τους. Για να φτιάξουμε μία όμορφη πλεξούδα. Ενώνουμε όλες τις άκρες από τις λωρίδες. Για να μπορέσουμε να φτιάξουμε την πλεξούδα μας, δίνουμε αριθμούς με τη σειρά από το 1 μέχρι το 4 στις λωρίδες μας.
Τοποθετούμε τη λωρίδα ζύμης 4 πάνω από τη λωρίδα ζύμης 2. Την 1 πάνω από τη 3 και τη 2 πάνω από τη 3. Επαναλαμβάνουμε τη διαδικασία για όσες φορές χρειαστεί μέχρι να σχηματιστεί η πλεξούδα μας. Με ένα μαχαίρι , κόβουμε το τσουρέκι στη μέση ή το αφήνουμε ολόκληρο ψήνοντας το 15 λεπτά παραπάνω.
Μεταφέρουμε το τσουρέκι σε ένα ταψί με λαδόκολλα. Αλείφουμε τα τσουρέκια με λίγο ασπράδι αυγού. Ρίχνουμε από πάνω αμύγδαλο φιλέ και τα αφήνουμε στην άκρη να φουσκώσουν για άλλα 20 λεπτά. Μόλις φουσκώσουν, ψήνουμε για 20-30 λεπτά.

* Το Ορεινό Μέλι συνιστά να μη μαγειρεύετε θερμαίνοντας το μέλι σε θερμοκρασίες μεγαλύτερες των 45-50 °C γιατί έτσι χάνονται όλα του τα θρεπτικά συστατικά. *

πηγή: akispetretzikis.com

Η αλόγιστη χρήση μιας κατηγορίας φυτοφαρμάκων οδηγεί σε αφανισμό τον πληθυσμό των μελισσών. Στην Ελλάδα το πρόβλημα είναι εντονότερο όπου υπάρχουν βαμβακοκαλλιέργειες. Έκθεση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) με τίτλο «Η εξαφάνιση των μελισσών και οι διάφορες απειλές για τα έντομα» παρουσίασε με τα πιο μελανά χρώματα το μέλλον του ανθρώπου αν οι ταπεινές μελισσούλες εξαφανιστούν.

Όπως χαρακτηριστικά αναφερόταν στην έκθεση, ο μαζικός θάνατος αποικιών μελισσών σε πολλά σημεία του πλανήτη ενδέχεται να αποτελεί ένα μέρος της μεγάλης, βαθιάς και αυξανόμενης απειλής που προέρχεται από τη μόλυνση του περιβάλλοντος και έχει επίδραση στα αποθέματα τροφών για τους ανθρώπους. Συμπληρωνόταν ότι οι μέλισσες, οι πεταλούδες, τα σκαθάρια και τα πουλιά προσφέρουν ετησίως στην ανθρώπινη οικονομία εργασία που αποτιμάται σε 153 δισ. ευρώ- το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο 9,5% της συνολικής αξίας της εργασίας για την παραγωγή ανθρώπινης τροφής. Αυτά για όσους πίστευαν ή πιστεύουν ότι η εξαφάνιση των μελισσών αποτελεί θέμα απλώς των… μελισσοκόμων- άντε και των οικολόγων.

Διότι ο αφανισμός των μελισσών αποτελεί γεγονός. Στην ίδια έκθεση υπογραμμίζεται ότι προσφάτως οι αποικίες μελισσών στη Βόρεια Αμερική και στην Ευρώπη εμφανίζουν μείωση της τάξεως του 30%, ενώ σε περιοχές όπως η Μέση Ανατολή η μείωση αυτή αγγίζει ως και το 85%. Μιλούμε λοιπόν για ένα παγκόσμιο πρόβλημα που έχει παγκόσμιο αντίκτυπο. Και είναι επόμενο επιστήμονες αλλά και κρατικές αρχές ανά τον κόσμο να αναζητούν τα αίτια αυτών των μαζικών θανάτων.

Ανάμεσα στους πολλούς παράγοντες που φαίνεται να συντελούν στο πρόβλημα και οι οποίοι συνδέονται άμεσα με την ανθρώπινη παρέμβαση στο περιβάλλον όπως η αποψίλωση δασών, η εξασθένηση των ανθέων των φυτών και η μεγάλη εξάπλωση των παρασίτων, αναδύεται τα τελευταία χρόνια και ένας που ακούει στο όνομα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα. Πρόκειται για μια κατηγορία φυτοφαρμάκων που χρησιμοποιείται τις τελευταίες περίπου δύο δεκαετίες σε διαφορετικές χώρες του κόσμου- στην Ελλάδα από το 1997- και η οποία γνωρίζει συνεχή εξάπλωση «ντύνοντας» ολοένα και περισσότερες καλλιέργειες.

Τι ακριβώς είναι όμως τα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα και ποια η διαφορά τους από τα συμβατικά; Όπως εξηγεί στο «Βήμα» η κτηνίατρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος (ΟΜΣΕ) κυρία Κατερίνα Καρατάσου, πρόκειται για διασυστηματικά εντομοκτόνα (κυκλοφορούν, δηλαδή, σε όλα τα μέρη του φυτού) που έχουν δράση παρόμοια με το φυσικό εντομοκτόνο νικοτίνη, το οποίο δρα στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Οι ουσίες αυτής της κατηγορίας είναι οι acetamiprid, clothianidin, dinotefuran, fipronil, imidacloprid, nitenpyram, thiacloprid και thiamethoxam.

Το αρχικό σκεπτικό της δράσης τέτοιου είδους φυτοφαρμάκων σε αντίθεση με τα συμβατικά που απλώς ψεκάζονται στα φυτά ήταν το να χρησιμοποιούνται και για την «επένδυση» σπόρων έτσι ώστε να «κυριεύουν» το φυτό από την αρχή ως το τέλος της ζωής του σώζοντάς το από επιβλαβή έντομα. «Όταν γίνεται ψεκασμός του φυτοφαρμάκου, ένα μεγάλο μέρος διασπείρεται στον αέρα ή φεύγει στο έδαφος, ενώ μικρή σχετικώς ποσότητα περνά στο φυτό. Η καινούργια αυτή οικογένεια φαρμάκων επενδύεται στους σπόρους με ειδική επεξεργασία, με αποτέλεσμα να περνά ολόκληρη η ποσότητα της ουσίας στο φυτό» λέει η κυρία Καρατάσου.

Ωστόσο, όπως δείχνουν όλο και περισσότερα επιστημονικά στοιχεία, εκτός από τα βλαβερά έντομα-στόχους, τα φυτοφάρμακα αυτά δηλητηριάζουν και ωφέλιμα έντομα όπως οι μέλισσες, οι αγριομέλισσες, οι βομβίνοι και οι πεταλούδες. Και αυτό διότι εντοπίζονται στο νέκταρ, στη γύρη αλλά και στον «ιδρώτα» των φυτών που παράγεται κατά τη διαπνοή τους, άρα σε όλους τους χυμούς τους οποίους συλλέγουν οι επικονιαστές. «Πολλά από αυτά τα ωφέλιμα έντομα αποτελούν παράλληλα τροφή για τα πουλιά και υπάρχουν ήδη αναφορές για μεγάλη μείωση του πληθυσμού των άγριων πτηνών της Ευρώπης. Τα νεονικοτινοειδή φαίνεται επίσης ότι προσβάλλουν και ασπόνδυλα ζώα που ζουν στα επίγεια νερά και αποτελούν τροφή για τα ψάρια του γλυκού νερού ή και για πτηνά» αναφέρει η κτηνίατρος της ΟΜΣΕ.

Πρόκειται, όπως είναι ξεκάθαρο, για μια αλυσίδα που όταν σπάσει καταστρέφει όλους τους κρίκους που την αποτελούσαν, συμπεριλαμβανομένου του ανθρώπου. Πρόκειται την ίδια στιγμή όμως και για μια αλυσίδα… φτιαγμένη από χρυσάφι για τις παρασκευάστριες εταιρείες φυτοφαρμάκων: είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο το 2009 οι πωλήσεις αποκλειστικώς του imidacloprid (του πιο ευρέως χρησιμοποιούμενου νεονικοτινοειδούς εντομοκτόνου παγκοσμίως) άγγιξαν τα 606 εκατ. δολάρια (περί τα 420 εκατ. ευρώ).

Αξίζουν όμως τα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα τα (πολλά) λεφτά τους σε ό,τι αφορά το οικοσύστημα; Ολοένα περισσότερα επιστημονικά στοιχεία μαρτυρούν πως η απάντηση μάλλον δεν είναι θετική. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Μία από τις πρώτες επιστημονικές παρατηρήσεις που έκαναν παγκόσμια αίσθηση σχετικά με την αρνητική επίδραση αυτών των «διάσημων» φυτοφαρμάκων στην υγεία των μελισσών ήλθε από τις ΗΠΑ και συγκεκριμένα από τον δρα Τζέφρι Πέτις, επικεφαλής ερευνητή στο Εργαστήριο για την Ερευνα στις Μέλισσες του υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ. Ο δρ Πέτις, ο οποίος είναι ο κύριος ερευνητής της αμερικανικής κυβέρνησης σχετικά με τις μέλισσες, ανακάλυψε πριν από δύο έτη ότι το imidacloprid κάνει τα συγκεκριμένα έντομα πολύ πιο ευάλωτα σε μια νόσο, τη νοζεμίαση, η οποία προκαλείται από το παράσιτο nosema που πλήττει το γαστρεντερικό σύστημα.

Ο δρ Πέτις αναφέρει στο «Βήμα» ότι επικεντρώθηκε στο συγκεκριμένο φυτοφάρμακο καθώς είναι ευρέως χρησιμοποιούμενο σε πολλές και διαφορετικές καλλιέργειες. «Είδαμε στο πλαίσιο πειράματος στο εργαστήριο ότι όταν εκθέσαμε μέλισσες στο συγκεκριμένο νεονικοτινοειδές φυτοφάρμακο και στη συνέχεια τις εκθέσαμε στο nosemaεμφανίστηκε τριπλάσια αύξηση των επιπέδων του παρασίτου στον οργανισμό αυτών των εντόμων σε σύγκριση με άλλες μέλισσες που δεν είχαν εκτεθεί στο φυτοφάρμακο αλλά προσβλήθηκαν από νοζεμίαση. Το αποτέλεσμα αυτό μαρτυρεί ότι τα έντομα ήταν πιο ευάλωτα στο nosema όταν είχαν προηγουμένως εκτεθεί στο φυτοφάρμακο». Όπως έδειξε μάλιστα η εργαστηριακή μελέτη του δρος Πέτις, η οποία παραμένει αδημοσίευτη, η ευαισθησία των μελισσών στο παράσιτο παρατηρείτο ακόμη και όταν τα έντομα είχαν εκτεθεί σε δόσεις του φυτοφαρμάκου τόσο μικρές ώστε να είναι μη ανιχνεύσιμες μετά τον θάνατό τους.

Ποια θα ήταν η λύση σε αυτό το παγκόσμιο ανησυχητικό φαινόμενο του αφανισμού των μελισσών, ρωτήσαμε τον Αμερικανό ειδικό. «Είμαι αισιόδοξος ότι μπορούμε να βρούμε τρόπους ώστε να κρατήσουμε τις μέλισσες υγιείς. Πιστεύω ότι τα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα παίζουν ρόλο στον θάνατο των μελισσών, ωστόσο δεν έχουμε προσδιορίσει πόσο σημαντικό ρόλο αφού το ζήτημα είναι πολυπαραγοντικό. Σε κάθε περίπτωση χρειαζόμαστε ισχυρούς νόμους που να προστατεύουν τις μέλισσες. Δεν είμαι σίγουρος ότι τα στοιχεία που έχουμε αυτή τη στιγμή στα χέρια μας είναι αρκετά ώστε να δικαιολογούν τη συνολική απαγόρευση των νεονικοτινοειδών φυτοφαρμάκων,ωστόσο μπορεί μελλοντικά να αποδειχθεί ότι χρειάζεται μια τέτοια καθολική απαγόρευση».

Ο δρ Πέτις δεν φαίνεται να είναι ο μόνος που έχει ανησυχητικά ευρήματα στα χέρια του. Τα αποτελέσματά του γρήγορα επιβεβαιώθηκαν από ειδικούς στο Εργαστήριο για τη Βιολογία και την Προστασία των Μελισσών του Εθνικού Ινστιτούτου Αγρονομικής Ερευνας (ΙΝRΑ) στην Αβινιόν της Γαλλίας, με επικεφαλής τον δρα Σεντρίκ Αλό. Και από τη γαλλική μελέτη προέκυψε ότι το imidacloprid κάνει τις μέλισσες πιο ευάλωτες στη νοζεμίαση. Όπως σημείωσε στο «Βήμα» ο δρ Αλό, η μελέτη αυτή που επίσης διεξήχθη στο εργαστήριο έδειξε ότι ο συνδυασμός του νεονικοτινοειδούς φυτοφαρμάκου και του παθογόνου nosema αποδυνάμωνε σε τέτοιον βαθμό τον οργανισμό των μελισσών ώστε αυτές πέθαιναν πρόωρα. «Φάνηκε να υπάρχει συνεργιστική δράση μεταξύ του imidacloprid και του παρασίτου nosema η οποία οδηγούσε σε αποδυνάμωση των μελισσών. Παρατηρήσαμε σημαντική αύξηση της θνησιμότητας,ωστόσο δεν γνωρίζουμε τον ακριβή μηχανισμό που οδηγεί σε αυτήν». Ο γάλλος ειδικός προσέθεσε ότι οι απορίες σχετικά με τον μηχανισμό που οδηγεί στην εξαφάνιση των μελισσών μοιάζουν με το προαιώνιο ερώτημα σχετικά με το αβγό και την κότα. «Δεν έχουμε καταλήξει ακόμη αν τα φυτοφάρμακα αποδυναμώνουν τον οργανισμό των εντόμων με αποτέλεσμα να γίνονται πιο ευάλωτα στο nosema ή αν το παράσιτο εξασθενεί τις μέλισσες οι οποίες πεθαί νουν ευκολότερα μετά την έκθεση στα φυτοφάρμακα».

Ο κώδωνας του κινδύνου χτυπά όμως και από την Ολλανδία και συγκεκριμένα μέσα από τα αποτελέσματα μελέτης του τοξικολόγου Χενκ Τένεκες σχετικά με τους μακροπρόθεσμους κινδύνους για την υγεία των μελισσών από τη χρήση των νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων imidacloprid και thiacloprid. Οπως σημειώνεται σε μελέτη του δρος Τένεκες που δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2010 στο επιστημονικό περιοδικό «Τoxicology», «οι κίνδυνοι των νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων imidacloprid και thiacloprid για τα αρθρόποδα μπορούν να υποτιμηθούν σοβαρά. Τα αποδεκτά όρια της τάξεως των 50 ppb (μέρη ανά δισεκατομμύριο) είναι βασισμένα κυρίως στις βραχυπρόθεσμες δοκιμές. Αν πραγματοποιούσαμε μακροπρόθεσμες μελέτες,πολύ χαμηλότερες συγκεντρώσεις μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνες. Αυτό εξηγεί γιατί πολύ μικρές ποσότητες imidacloprid μπορούν να προκαλέσουν μείωση του πληθυσμού των μελισσών μακροπρόθεσμα».

Μια και μιλήσαμε για αποδεκτά όρια, πρέπει να σημειώσουμε ότι η μελισσοτοξικότητα των νεονικοτινοειδών ελέγχεται με βάση διεθνείς κανονισμούς προσδιορίζοντας τη δόση που σκοτώνει το 50% του δείγματος μελισσών (τεστ LD50). Ωστόσο, όπως επισημαίνει στο «Βήμα» η βιολόγος, αναπληρώτρια ερευνήτρια του Ινστιτούτου Μελισσοκομίας στο Εθνικό Ιδρυμα Αγροτικής Ερευνας (ΕΘΙΑΓΕ) που εδρεύει στον Αγ. Μάμα Χαλκιδικής κυρία Φανή Χατζήνα, «οι δοκιμές αυτές αγνοούν παντελώς τις δευτερογενείς επιδράσεις από τις υποθανατηφόρες δόσεις που δεν σκοτώνουν το μελίσσι αλλά είτε προκαλούν προβλήματα μνήμης και μάθησης, με αποτέλεσμα οι μέλισσες να αποπροσανατολίζονται και να μην επιστρέφουν στην κυψέλη τους, είτε δημιουργούν προβλήματα υποθερμίας και κακής διατροφής του γόνου (των αναπτυσσόμενων μελισσών) είτε αποδυναμώνουν το αμυντικό σύστημα της μέλισσας κάνοντάς την εύκολη λεία σε οποιονδήποτε παθογόνο παράγοντα». Προβλήματα όμως παρατηρούνται και στους υποφαρυγγικούς αδένες των μελισσών (πρόκειται για τους αδένες που η μέλισσα φέρει στο κεφάλι και παράγουν τον βασιλικό πολτό), όπως δείχνουν στοιχεία έρευνας του Ινστιτούτου Μελισσοκομίας του ΕΘΙΑΓΕ.

Με βάση τα ισχύοντα δεδομένα βέβαια οι παρασκευάστριες εταιρείες των φυτοφαρμάκων είναι πλήρως καλυμμένες, αφού πράγματι τα προϊόντα τους αποδεικνύονται ασφαλή. Οι υπεύθυνοι των εταιρειών υποστηρίζουν ότι οι όποιοι θάνατοι μελισσών οφείλονται σε κακή χρήση των φαρμάκων από τους γεωργούς. Είναι όμως πάντα έτσι τα πράγματα; Ακόμη και αν δεν μπορούμε να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα, μια απάντηση είναι σίγουρη: οι μέλισσες αποδεκατίζονται (μαζί τους και άλλα ωφέλιμα έντομα). Το χρονικό αυτού του αποδεκατισμού καταγράφεται μάλιστα όχι μόνο μέσα από επιστημονικά στοιχεία του εξωτερικού αλλά και από άλλα που φέρουν άκρως ελληνική υπογραφή. Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2010 στο επιστημονικό περιοδικό «Journal of Ιnvertebrate Ρathology», με κύριο ερευνητή τον κ. Ν.Μπακανδρίτσο από το Ινστιτούτο Κτηνιατρικών Ερευνών Αθηνών που ανήκει στο ΕΘΙΑΓΕ, και αφορούσε αιφνίδιους θανάτους μελισσών το καλοκαίρι του 2009 στην Αρκαδία έδειξε ότι στα δείγματα μελισσών που εξετάστηκαν εντοπίστηκαν συγκεντρώσεις imidacloprid μεταξύ 14 και 39 νανογραμμαρίων ανά γραμμάριο ιστού. Στη μελέτη σημειώνεται ότι πρόκειται για την πρώτη δημοσιευμένη καταγραφή ανίχνευσης στην Ελλάδα του συγκεκριμένου νεονικοτινοειδούς φυτοφαρμάκου σε ιστούς μελισσών που παράγουν μέλι. Προστίθεται ότι η παρουσία πολλαπλών παθογόνων (ιών αλλά και του μικροσποριδίου Νosema ceranae) καθώς και φυτοφαρμάκων στον οργανισμό των μελισσών καθιστά δύσκολη τη σύνδεση των φαινομένων απώλειας πληθυσμών μελισσών που παρατηρήθηκε στην Ελλάδα με μια συγκεκριμένη αιτία. Υπογραμμίζεται όμως παράλληλα ότι φαίνεται να υπάρχει συνεργιστική δράση μεταξύ του φυτοφαρμάκου και των πολλών και διαφορετικών παθογόνων που ανιχνεύθηκαν στις μέλισσες.

Παράλληλα μελέτες ειδικών του Εργαστηρίου Φυσιολογίας Ζώων στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με επικεφαλής τον καθηγητή κ. Γ.Θεοφιλίδη, έδειξαν ότι μικρές δόσεις νεονικοτινοειδών φυτοφαρμάκων όπως το imidacloprid αλλά και διάφορων πυρεθροειδών φυτοφαρμάκων προκαλούν βλάβες σε εσωτερικά συστήματα των μελισσών όπως το κυκλοφορικό. Η καρδιά της μέλισσας εμφανίζει πρόβλημα στη λειτουργία της, ωστόσο το έντομο συνεχίζει να βρίσκεται στη ζωή χωρίς να είναι παραγωγικό. Μοιάζει με έναν καρδιοπαθή που του ζητούν να τρέξει μαραθώνιο… Διότι η συλλογή τροφής από τη μέλισσα αποτελεί μαραθώνιο καθώς πρέπει να γίνεται πολλές φορές υπό αντίξοες καιρικές συνθήκες. Προβλήματα εμφανίστηκαν από μελέτες του κ. Θεοφιλίδη και στον αναπνευστικό ρυθμό μελισσών που ταΐστηκαν στο εργαστήριο με απειροελάχιστες ποσότητες imidacloprid.

Την εν δυνάμει θανατηφόρα σχέση μεταξύ νεονικοτινοειδών και μελισσών μαρτυρούν συγχρόνως αδημοσίευτα ακόμη ευρήματα που ανήκουν στους ειδικούς του Ινστιτούτου Μελισσοκομίας του ΕΘΙΑΓΕ στη Χαλκιδική. Οπως αποκαλύπτει η κυρία Χατζήνα στο «Βήμα», τα πρώτα αυτά αποτελέσματα δείχνουν ότι μέλισσες οι οποίες ετράφησαν με συγκεκριμένες υποθανατηφόρες δόσεις imidacloprid (δόσεις ακόμη και της τάξεως των μόλις 2 ppb) εμφανίζουν μεγαλύτερα ποσοστά νοζεμίασης. «Η πρώτη τέτοια παρατήρηση είχε γίνει στο πλαίσιο μικρού πειράματος πέρυσι και τα νέα ευρήματά μας εφέτος την επιβεβαιώνουν. Ολοκληρώνουμε τη σχετική μελέτη τα αποτελέσματα της οποίας θα αποσταλούν στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων».

Ας δούμε την γκρίζα ελληνική εικόνα σε ό,τι αφορά τη χρήση νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων.

Στη χώρα μας λοιπόν τα συγκεκριμένα φυτοφάρμακα χρησιμοποιούνται ως διάλυμα για ψεκασμό σε εσπεριδοειδή και πυρηνόκαρπα (ροδάκινα, κεράσια, βερίκοκα κτλ.) αλλά και στα φοινικοειδή. Χρησιμοποιούνται επίσης ως επικάλυμμα σπόρων στο βαμβάκι, ενώ, όπως επισημαίνει η κυρία Χατζήνα, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης συζητεί τη χορήγηση έγκρισης και για χρήση σε σπόρους καλαμποκιού, ηλίανθου και ελαιοκράμβης.

Σημειώνεται πως σε ό,τι αφορά την καλλιέργεια βαμβακιού, σύμφωνα με τους γνωρίζοντες, οι επενδεδυμένοι με νεονικοτινοειδή σπόροι φθάνουν ως και το 90% επί του συνόλου των σπόρων που χρησιμοποιούνται στις καλλιέργειες. Βαμβακοκαλλιέργειες υπάρχουν κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα (τα ηνία κρατά ο Νομός Πέλλας) αλλά και στην Κεντρική Ελλάδα. Μάλιστα, σύμφωνα με την κυρία Χατζήνα, στον Νομό Πέλλας άρχισαν τα τελευταία περίπου έξι χρόνια να εμφανίζονται και τα περισσότερα προβλήματα στις μέλισσες. «Οι μελισσοκόμοι μετέφεραν τα μελίσσια τους στα βαμβάκια ώστε να έχουν παραγωγή βαμβακόμελου- το βαμβακόμελο θεωρείται ένα πολύ καλό σε ποιότητα μέλι. Πίστευαν λοιπόν ότι θα έχουν καλή παραγωγή. Ωστόσο χρόνο με τον χρόνο έβλεπαν ότι τα μελίσσια τους αποδυναμώνονταν, χάνονταν μεγαλύτεροι πληθυσμοί μελισσών από το φυσιολογικό. Έτσι άρχισε η αναζήτηση της αιτίας του φαινομένου».

Ενόσω τα ακριβή αίτια αυτού του αποδεκατισμού αναζητούνται, οι αριθμοί είναι αδυσώπητοι. Όπως αναφέρει η κυρία Καρατάσου, από το 2003 και μετά χάνουμε περίπου 3.000 τόνους βαμβακόμελου ετησίως. Συγχρόνως όσοι μελισσοκόμοι έβαλαν τα μελίσσια τους κοντά σε βαμβακοκαλλιέργειες έχασαν το 50%-80% του πληθυσμού των μελισσών τους.

Την ίδια στιγμή το παράσιτο nosema εξαφανίζει τις μέλισσες. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα του Νομού Χανίων, όπου τα τελευταία δύο χρόνια καταγράφονται μεγάλες απώλειες μελισσιών που αποδίδονται στο μικροσπορίδιο Νosema ceranae. Η υπόλοιπη Κρήτη όμως δεν εμφανίζει ιδιαίτερο πρόβλημα. «Είναι τυχαίο ότι στον Νομό Χανίων καλλιεργούνται πολλά εσπεριδοειδή τα οποία ψεκάζονται με νεονικοτινοειδή;» ρωτάει η κυρία Καρατάσου.

Οι εκτιμήσεις είναι ότι την τελευταία τριετία, κατά την οποία εμφανίζονται έντονες ζημιές στα μελίσσια και ο μελισσοκομικός κόσμος δηλώνει πιο συστηματικά αυτές τις ζημιές στον Οργανισμό Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΕΛΓΑ), έχουν χαθεί περί τις 200.000 μελίσσια εξαιτίας νοζεμίασης, επί συνόλου περίπου 1.200.000 μελισσιών. Αυτά τα στοιχεία αφορούν μάλιστα τους καταγεγραμμένους πληθυσμούς, καθώς δεν περιλαμβάνουν τις ζημιές που υφίστανται τα μελίσσια των ερασιτεχνών μελισσοκόμων. Σας εί παμε, οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους.

Θα περίμενε κάποιος ότι η καταστροφή αυτή ενός κλάδου που είναι από τους «στυλοβάτες» της οικονομίας μας- η Ελλάδα αποτελεί την πρώτη μελισσοκομική χώρα στην Ευρώπη με 2,2 μελίσσια ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, ενώ κατέχει την τέταρτη θέση στην ΕΕ στην παραγωγή μελιού με περισσότερους από 17.000 τόνους ετησίως, με πρώτη την Ισπανία και ακολούθως τη Γερμανία και τη Γαλλία- θα είχε οδηγήσει ήδη σε έντονη δράση σε κεντρικό επίπεδο. Και όμως, τα πράγματα είναι διαφορετικά.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση με οδηγία που εξεδόθη στις 12.3.2010 (2010/21/ΕΕ) ζήτησε από τα κράτη-μέλη της να θεσπίσουν ως τις 31 Οκτωβρίου 2010 νομοθετικά μέτρα για την προστασία των μελισσών από τα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται ως επικάλυμμα σπόρων. Στην οδηγία γινόταν λόγος βέβαια για «ατυχήματα» σε ό,τι αφορά τους θανάτους μελισσών, ωστόσο αναγνωρίζονταν οι κίνδυνοι για τις μέλισσες από τη χρήση των τεσσάρων πιο διαδεδομένων νεονικοτινοειδών φαρμάκων (chlothianidin, thiamethoxam, fipronil, imidacloprid). Το ελληνικό αρμόδιο υπουργείο δεν έλαβε κάποιο συγκεκριμένο μέτρο ως εκείνη την ημερομηνία, αλλά ανέφερε ότι ξεκινά ελέγχους σχετικά με την επίδραση των νεονικοτινοειδών.

Σε ό,τι αφορά τη νοζεμίαση, σύμφωνα με τον κ. Καραμήτρο, δεν μπορούμε να πούμε αυτή τη στιγμή αν αποτελεί απόρροια της αποδυνάμωσης του οργανισμού των μελισσών λόγω της έκθεσής τους στα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα. «Σίγουρα ένας αποδυναμωμένος οργανισμός είναι πιο ευάλωτος σε οποιουδήποτε είδους εχθρό, όπως είναι το παράσιτο nosema που πλήττει τις μέλισσες. Όλα αυτά όμως μένει να αποδειχθούν από μεγάλες μελέτες».

Από την πλευρά του ο αντιπρόεδρος της ΟΜΣΕ κ. Β. Ντούρας τονίζει ότι η στάση που τηρεί το υπουργείο καταστρέφει τους μελισσοκόμους. «Στην Ελλάδα δεν έγινε τίποτε ως τα τέλη Οκτωβρίου του 2010 και τώρα το υπουργείο αναφέρει ότι θα διεξαγάγει έρευνες για να δει την πιθανή σύνδεση μεταξύ των νεονικοτινοειδών φυτοφαρμάκων και του θανάτου των μελισσών. Στο μεσοδιάστημα όμως οι μελισσοκόμοι καταστρέφονται».

Υπογραμμίζεται ότι σε τελευταία επιστολή της ΟΜΣΕ προς το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με ημερομηνία 14.2.2011 οι υπεύθυνοι της Ομοσπονδίας κάνουν λόγο για πιθανή προσφυγή στη Δικαιοσύνη αν δεν υπάρξει δράση στο ζήτημα των νεονικοτινοειδών. Οπως συγκεκριμένα αναφέρεται στην επιστολή, «οι έρευνες που πολλοί από εσάς σκέφτονται και σχεδιάζουν είναι καταστροφικές για τον τόπο και ωφέλιμες για τις εταιρείες. Αν συνεχίσετε έτσι,θα μας οδηγήσετε στη σκέψη να λύσουμε το πρόβλημα μέσω της Δικαιοσύνης (ελληνικής ή ευρωπαϊκής)». Η επιστολή καταλήγει: «Η αντίθεσή μας με τις εταιρείες θα επιλυθεί αργά ή γρήγορα, είτε με την απαγόρευση των νεονικοτινοειδών είτε με την εξαφάνιση των μελισσών (και όχι μόνο!) από το πρόσωπο της Γης. Εσείς τελικά τι υπηρετείτε;».

Κωλυσιεργία καταλογίζει στο υπουργείο και η κυρία Χατζήνα. «Όταν ήδη έχουν υπάρξει διαμαρτυρίες και επιστολές τόσο από το ΕΘΙΑΓΕ όσο και από την ΟΜΣΕ, αλλά και από τον Μελισσοκομικό Συνεταιρισμό Πέλλας, η πιο λογική κίνηση θα ήταν έστω ένας προσωρινός περιορισμός της χρήσης των ουσιών αυτών ώσπου να ληφθούν οριστικές αποφάσεις. Το υπουργείο όμως αποφάσισε να προχωρήσει σε ένα πρόγραμμα παρακολούθησης». Και όχι μόνο αυτό. Η ειδικός από το ΕΘΙΑΓΕ υπογραμμίζει ότι η μέθοδος παρακολούθησης είναι λανθασμένη: «Η λογική του υπουργείου είναι να γίνουν επιτόπιοι έλεγχοι όταν θα δηλωθεί από τον μελισσοκόμο ότι υπάρχουν ζημιές. Ωστόσο για να δηλώσει ο μελισσοκόμος ότι υπάρχουν ζημιές, αυτό θα σημαίνει ότι έχει γίνει κακή χρήση του φαρμάκου, με αποτέλεσμα να λαμβάνονται θανατηφόρες δόσεις από τη μέλισσα. Το κύριο πρόβλημα δεν είναι οι θανατηφόρες αλλά οι υποθανατηφόρες δόσεις, οι οποίες δεν σκοτώνουν το μελίσσι άμεσα αλλά εξασθενούν τις μέλισσες».

Η κυρία Χατζήνα αναφέρει ότι σε κάθε περίπτωση η κίνηση για μελέτες από το υπουργείο- έστω και τώρα- είναι σωστή, φθάνει να γίνει με τον κατάλληλο τρόπο. «Πρέπει να αναφέρουμε ότι το υπουργείο ήλθε σε επαφή με τα ερευνητικά κέντρα της χώρας ζητώντας τους προτάσεις για τις μετρήσεις τις οποίες θα κάνει. Ελπίζουμε με βάση τις παρατηρήσεις μας να γίνουν τροποποιήσεις στον τρόπο των μετρήσεων». Και εμείς ελπίζουμε να γίνουν το ταχύτερο δυνατόν οι απαιτούμενες κινήσεις ώστε να μη φθάσουν κάποτε τα μικρά παιδιά να τραγουδούν «δεν περνά, δεν περνά η μέλισσα». Διότι αν κάτι τέτοιο συμβεί, τα… παρατράγουδα και για τη δική μας ζωή θα είναι πολλά.

Το παράσιτο nosema απαντάται σε δύο μορφές: το Νosema apis και το Νosema ceranae.Το τελευταίο διάστημα μάλιστα το Νosema ceranae,το οποίο θεωρείται πιο θανατηφόρο, αποτελεί τον κύριο εχθρό των μελισσών.Το nosema καταστρέφει το έντερο του εντόμου, με αποτέλεσμα να προκαλούνται πληγές. Έτσι η μέλισσα δεν μπορεί να τραφεί σωστά, εμφανίζει διάρροιες, εξασθενεί και πεθαίνει. Οι πληγές μάλιστα στο σώμα της μέλισσας αποτελούν «πύλες» από τις οποίες εισέρχονται πιο εύκολα παθογόνα, όπως ιοί, στον οργανισμό της. Έτσι αυτά τα παθογόνα αποτελούν πολλές φορές την τελική αφορμή κατάρρευσης του μελισσιού.Στην Ελλάδα το nosema απαντάται πιο εύκολα στη Βόρεια και στην Κεντρική Ελλάδα και λιγότερο στις ξηροθερμικές περιοχές, όπως τα νησιά του Αιγαίου. Και αυτό διότι η υγρασία ευνοεί τον πολλαπλασιασμό του παρασίτου. Υπέρ του λειτουργεί επίσης η κακή υγιεινή του μελισσιού.

Όλα τα στοιχεία προκαλούν ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια του μελιού που καταναλώνουμε.

Ωστόσο η κτηνίατρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος (ΟΜΣΕ) κυρία Κατερίνα Καρατάσου είναι καθησυχαστική. Όπως λέει, για να είναι ανιχνεύσιμες ποσότητες των φυτοφαρμάκων στο μέλι, θα πρέπει να αφορούν την κλίμακα των μικρογραμμαρίων ανά γραμμάριο μελιού.

«Σε ό,τι αφορά τις μέλισσες μιλούμε για ποσότητες της τάξεως των ppb- δηλαδή μερών ανά δισεκατομμυριοστό-,που είναι πολύ μικρές για να έχουν επίδραση στον άνθρωπο». Η κυρία Καρατάσου τονίζει επίσης ότι ο κύριος όγκος του ελληνικού μελιού προέρχεται πλέον από μη καλλιεργημένες περιοχές, όπως όσες έχουν πεύκα ή θυμάρι, με αποτέλεσμα να είναι κατά το δυνατόν απαλλαγμένες από νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα. Η ειδικός υπογραμμίζει πάντως πως σε ό,τι αφορά την ανθρώπινη υγεία θα ήταν προτιμότερο να στρέψουμε το βλέμμα μας σε καρπούς όπως αυτοί των οπωροφόρων τα οποία ψεκάζονται άμεσα με νεονικοτινοειδή φάρμακα. «Πρέπει να λάβουμε υπόψη μας ότι τα νεονικοτινοειδή στοχεύουν τον νευροδιαβιβαστή του εγκεφάλου ακετυλχολίνη, ο οποίος μεταδίδει μηνύματα μεταξύ των νευρικών κυττάρων.

Αυτόν τον νευροδιαβιβαστή διαθέτουν τόσο οι μέλισσες όσο και ο άνθρωπος. Ίσως λοιπόν θα έπρεπε να δούμε την επίδραση αυτών των φυτοφαρμάκων και στο ανθρώπινο νευρικό σύστημα»καταλήγει η κυρία Καρατάσου.

* Στη Γαλλία ίσχυσε από το 1999 προσωρινή απαγόρευση στη χρήση του imidacloprid στην επένδυση σπόρων ηλίανθου, ενώ από το 2004 η απαγόρευση αφορά και επένδυση σπόρων καλαμποκιού και ελαιοκράμβης. Το πρόβλημα ξεκίνησε τον Ιούλιο του 1994, λίγες ημέρες μετά την άνθιση των ηλίανθων. Εκείνη την εποχή χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το ολοκαίνουργιο τότε εντομοκτόνο imidacloprid στις καλλιέργειες ηλίανθου .Ως το 1997 το imidacloprid χρησιμοποιούνταν στις μισές καλλιέργειες ηλίανθου της χώρας. Το 1999 η παραγωγή μελιού στη Γαλλία έπεσε σε 50.000 τόνους από 110.000 τόνους το 1996. Παράλληλα η Εθνική Ομοσπονδία Μελισσοκόμων ανέφερε ότι το ένα τρίτο των αποικιών μελισσών της χώρας είχε εξαφανιστεί. Ύστερα από έντονες διαμαρτυρίες και πορείες των μελισσοκόμων η κυβέρνηση αποφάσισε την απαγόρευση του imidacloprid στις καλλιέργειες ηλίανθου. Ως το 2007 οι θάνατοι μελισσών μειώθηκαν σημαντικά (έπεσαν σε ποσοστό μικρότερο του 10%).

* Στη Γερμανία εμφανίστηκε σοβαρό πρόβλημα απωλειών μελισσών τον Μάιο του 2008. Μελισσοκόμοι στην περιοχή Βάδης- Βιρτεμβέργης έχασαν τα δύο τρίτα των μελισσιών τους, μια απώλεια που συνδέθηκε με τη χρήση του νεονικοτινοειδούς φυτοφαρμάκου clothianidin στην περιοχή. Εξετάσεις σε νεκρές μέλισσες έδειξαν ότι το 99% εμφάνιζε συσσωρευμένες ποσότητες clothianidin στον οργανισμό του. Τελικώς αποφασίστηκε απαγόρευση της χρήσης όλων των νεονικοτινοειδών ως επένδυση σπόρων και ξεκίνησε πρόγραμμα καταγραφής και παρακολούθησης των επιπτώσεών τους στην υγεία των μελισσών.

* Στην Ιταλία τον Αύγουστο του 2008 απαγορεύθηκε η χρήση νεονικοτινοειδών στην επένδυση σπόρων ελαιοκράμβης, καλαμποκιού και ηλίανθου. Μετά την απαγόρευση αποκαταστάθηκαν οι πληθυσμοί των μελισσών,με αποτέλεσμα η κυβέρνηση να διατηρήσει το μέτρο.

* Στη Σλοβενία απαγορεύτηκε επίσης η χρήση νεονικοτινοειδών ως επένδυση σπόρου στο καλαμπόκι και στην ελαιοκράμβη.

* Στη Βρετανία στα τέλη Μαρτίου ο επικεφαλής επιστημονικός σύμβουλος του υπουργείου Περιβάλλοντος, Τροφίμων και Αγροτικών Υποθέσεων (Defra),καθηγητής Ρόμπερτ Γουότσον, ζήτησε ανασκόπηση των υπαρχόντων στοιχείων σχετικά με την ασφάλεια των νεονικοτινοειδών φυτοφαρμάκων σε ό,τι αφορά την υγεία των μελισσών.Και αυτό διότι στη χώρα τα τελευταία χρόνια οι μελισσοκόμοι αναφέρουν ότι μία στις τρεις αποικίες μελισσών χάνεται,με αποτέλεσμα πολλοί ειδικοί να μιλούν για πιθανή εξαφάνιση των μελισσών στη Βρετανία μέσα σε δέκα χρόνια.

* Στις ΗΠΑ έχουν ήδη ληφθεί κάποια μέτρα για την προστασία των μελισσών από τα νεονικοτινοειδή φυτοφάρμακα.Ο γενικός κανόνας είναι ότι οι αγρότες δεν πρέπει να χρησιμοποιούν τέτοιου είδους φυτοφάρμακα όταν τα φυτά των καλλιεργειών βρίσκονται σε φάση άνθισης, οπότε και θα γίνει επικονίαση από τις μέλισσες.(Αυτό το μέτρο εγείρει βέβαια ερωτηματικά,αφού το φυτοφάρμακο περιέχεται στο σύνολο του φυτού διά βίου…)

πηγή: Το Βήμα Science

Ο αέρας του εσωτερικού της κυψέλης χρησιμοποιείται εδώ και πολλά χρόνια στη θεραπεία ασθενειών. Από την εποχή του Β Παγκοσμίου Πολέμου έως και σήμερα όλο και πιο πολλοί άνθρωποι ασχολούνται με αυτή την απλή, αλλά αρκετά αποτελεσματική εφαρμογή.

Η μελισσοθεραπεία θεωρείται γνωστή από την εποχή των αρχαίων Αιγυπτίων αλλά επίσημα το 1896 ο Αυστριακός Heinrich Hüttner ανακάλυψε τις ευεργετικές ιδιότητες της εισπνοής αέρα κυψέλης σε ένα κοινό κρυολόγημα. Για τον Heinrich Hüttner, ήταν η αρχή μιας συνεχούς έρευνας και ανάπτυξης νέων μορφών στη διαχείριση του κυψελοαέρα, σε ένα ευρύ πεδίο εφαρμογής από εγκαταστάσεις σπα έως και στην κτηνιατρική.

Μακρά είναι η λίστα των ασθενειών που παρουσιάζουν αισθητή βελτίωση μετά τη χρήση αέρα από το εσωτερικό της κυψέλης. Έχει αποδειχθεί αρκετά αποτελεσματική ενάντια στα προβλήματα του αναπνευστικού, αλλά κυρίως στην καταπολέμηση ανοσολογικών διαταραχών όπως αλλεργίες, ευπάθεια σε λοιμώξεις, χρόνια ιγμορίτιδα. Μεταξύ άλλων, η εισπνοή αέρα από το εσωτερικό της κυψέλης έχει δείξει και παυσίπονη δράση. Η αποτελεσματικότητα της χρήσης του αέρα αυτού, έχει ήδη τραβήξει το ενδιαφέρον της ιατρικής κοινότητας.

Ο εσωτερικός αέρας της κυψέλης έχει μια ευχάριστη μυρωδιά, θετικό χαρακτηριστικό της μέλισσας και των προϊόντων της. Η χαρακτηριστική μυρωδιά του κεριού γίνεται αισθητή από όλους σχεδόν, μικρούς ή μεγάλους με ευχαρίστηση. Τα πολύτιμα συστατικά όπως τα αιθέρια έλαια και φλαβονοειδή από τα προϊόντα της κυψέλης (μέλι, γύρη, πρόπολη, κερί) εκλύονται από την θερμότητα του εσωτερικού της κυψέλης και διαχέονται με την κίνηση των φτερών των μελισσών της κυψέλης.

Εισπνέοντας τον θερμό αέρα της κυψέλης, μέσω μιας ειδικής αναπνευστικής μάσκας εισάγουμε στον οργανισμό μας, αυτές τις πολύτιμες ουσίες οι οποίες επιφέρουν θεραπευτικό αποτέλεσμα σε πολλές καταστάσεις. Αυτές οι ουσίες έχουν μια βοηθητική θεραπευτική επίδραση σε ασθένειες του αναπνευστικού συστήματος όπως οι λαρυγγίτιδες, αλλεργίες και άσθμα (η γύρη βοηθάει πολύ), συχνά κρυολογήματα, πονοκέφαλοι και ημικρανίες (αυτό θα το δοκιμάσω ο ίδιος και θα σας ενημερώσω για το κατά πόσον βοηθάει -Σ.Σ.), έκζεμα  και διάφορες άλλες λοιμώξεις.

Η εισπνοή του αέρα της κυψέλης εφαρμόζεται εξίσου τόσο σε νέους ανθρώπους όσο και σε ηλικιωμένους. Δε συνίσταται η εφαρμογή σε παιδιά κάτω των 3 ετών. Η μελισσοθεραπεία είναι συμπληρωματική της κανονικής θεραπείας για την κάθε ασθένεια και δεν προτίθεται να την αντικαταστήσει! Συνίσταται ταυτόχρονη κατανάλωση των προϊόντων κυψέλης όπως πρόπολης, βασιλικού πολτού, κεριού και γύρης. Εφαρμόζεται από τον Απρίλιο μέχρι τον Σεπτέμβριο για διάστημα τριών βδομάδων κάθε δεύτερη ημέρα για 20 λεπτά. Σε πολλές χώρες όπως η Σλοβενία η εισπνοή του αέρα της κυψέλης έχει ενταχθεί στο σύστημα υγείας ως θεραπευτική μέθοδος.

πηγές: bienenluft.org, beeclubpellas, periskepsis

Μόλις μπήκε το φθινόπωρο και αφού πληροφορηθήκαμε ότι το πεύκο έχει αρχίσει να δίνει, επιλέξαμε τα πιο δυνατά μας μελίσσια, τα φορτώσαμε και ξεκινήσαμε για την Χαλκιδική. Αυτή ήταν η πιο μακρινή (460χλμ από την Άρτα).

Ξεφορτώσαμε το ξημέρωμα και οι μέλισσες έπιασαν αμέσως δουλειά. Είχαν καιρό να βρεθούν σε περιοχή όπου η φύση θα τους προσέφερε απλόχερα τέτοια αφθονία τροφής και οι μέλισσες αυτές τις ευκαιρίες δεν τις αφήνουν να πάνε χαμένες· τα δέντρα πραγματικά έσταζαν. Το μέλι που τρυγήσαμε είναι εξαιρετικής ποιότητας, σκουρόχρωμο, με ιδιαίτερο άρωμα και όχι πολύ γλυκιά γεύση, λόγω της χαμηλής συγκέντρωσης σακχάρων.

Το πευκόμελο είναι ένα μέλι μοναδικό παγκοσμίως, καθώς παράγεται αποκλειστικά στη λεκάνη της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Προέρχεται από τις μελιτώδεις εκκρίσεις του «εργάτη» του πεύκου. Θεωρείται ένα απ’ τα θρεπτικότερα μέλια, χάρη στα πολλά ιχνοστοιχεία και ανόργανα άλατα που περιέχει. Είναι πλουσιότερο από τα ανθόμελα σε ιχνοστοιχεία, έχει λιγότερες θερμίδες ενώ είναι ιδανικό για τις παθήσεις του λαιμού και τις αναιμίες.

Δοκιμάστε το!

Η επιτυχία αυτού του απλού γλυκού κρύβεται στις λεπτομέρειες: μυρωδάτο μέλι, βανίλια Μαδαγασκάρης και αφράτα καρύδια.

Χρόνος Εκτέλεσης 20-30 λεπτά

Μερίδες 6 ατομικά μπολ

Δυσκολία Σχετικά εύκολο

Συστατικά για τη μους γιαούρτι:
500 γρ. στραγγιστό γιαούρτι, πλήρες
150 γρ. άχνη ζάχαρη
1 λουβί βανίλια Μαδαγασκάρης, τους σπόρους
400 ml κρέμα γάλακτος

Συστατικά για το ζελέ μελιού:
200 ml νερό
200 γρ. ζάχαρη
100 γρ. μέλι
2 φύλλα ζελατίνας των 5 γρ. το καθένα, μαλακωμένα σε λίγο νερό και στυμμένα

Συστατικά για τα ζαχαρωμένα καρύδια:
100 γρ. καρύδια, η ψίχα
50 γρ. ζάχαρη

Εκτέλεση:
Μους: Στον κάδο του μίξερ χτυπάμε το γιαούρτι μαζί με τη ζάχαρη και τη βανίλια. Προσθέτουμε σταδιακά την κρέμα γάλακτος, χτυπώντας συνεχώς τα υλικά, ώσπου να σχηματιστεί μια απαλή μους. Τη μοιράζουμε στα μπολ και τα βάζουμε στο ψυγείο για τουλάχιστον 2 ώρες.

Ζελέ: Σε ένα κατσαρολάκι ρίχνουμε το νερό και το ζεσταίνουμε σε μέτρια φωτιά, μαζί με τη ζάχαρη. Ανακατεύουμε μέχρι η τελευταία να διαλυθεί. Προσθέτουμε τις ζελατίνες, ανακατεύουμε, ώστε το μείγμα να ομογενοποιηθεί, και στη συνέχεια ρίχνουμε το μέλι. Ανακατεύουμε καλά και αφήνουμε να κρυώσει ελαφρώς. Βγάζουμε τα μπολ με τις μους από το ψυγείο και μοιράζουμε από πάνω το ζελέ. Βάζουμε ξανά στο ψυγείο, μέχρι το ζελέ να πήξει.

Καρύδια: Σε αντικολλητικό τηγάνι, χωρίς προσθήκη λιπαρής ουσίας, ζεσταίνουμε τα καρύδια σε χαμηλή φωτιά. Τα πασπαλίζουμε με τη ζάχαρη και ανακατεύουμε συνεχώς μέχρι να καραμελώσουν. Απομακρύνουμε από τη φωτιά, αφήνουμε να κρυώσουν και στη συνέχεια τα μοιράζουμε πάνω από το ζελέ στα μπολ που έχουμε βγάλει από το ψυγείο.

* Το Ορεινό Μέλι συνιστά να μη μαγειρεύετε θερμαίνοντας το μέλι σε θερμοκρασίες μεγαλύτερες των 45-50 °C γιατί έτσι χάνονται όλα του τα θρεπτικά συστατικά. *

πηγή: Δημοσιεύθηκε στο BΗΜΑ GOURMET. Του Σπύρου Αρτελάρη, Pastry Chef του Dionysos by Acropolis

Η μέλισσα εμφανίστηκε στη Γη περίπου… 65 εκατομμύρια χρόνια πριν, πολύ πριν τον άνθρωπο! Η γεωγραφική θέση της ανάμεσα σε τρεις ηπείρους, τα πάμπολλα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά και λουλούδια και ο ήλιος της Ελλάδας δημιούργησαν ένα ιδανικό περιβάλλον για τις μέλισσες εδώ και χιλιετίες.

Οι ελληνικοί μύθοι περιγράφουν τον Δία τον Μελισσέα να θρέφεται από μέλισσες στο Ιδαίο Αντρο της Κρήτης , τον δε πανέμορφο θεό Απόλλωνα αποκλειστικά με νέκταρ και αμβροσία . Οι Ολύμπιοι θεοί θρέφονταν επίσης με αμβροσία (μέλι) και νέκταρ (υδρόμελο=ηδύποτο που παράγεται από τη αλκοολική ζύμωση του μελιού) ενώ οι άτυχοι νεκροί έπρεπε να κρατούν μια μελόπιτα καθώς κατέβαιναν στον Άδη για να εξευμενίσουν τον Κέρβερο.

Ο Όμηρος και ο Ησίοδος αναφέρονται στη συλλογή του μελιού από άγρια μελίσσια μέσα σε σπηλιές ενώ η συστηματική καλλιέργεια του μελιού ξεκινά μετά τους ελληνιστικούς χρόνους . Τότε η μελισσοκομία γίνεται μια προσοδοφόρα εμπορική ασχολία με υψηλούς φόρους, το μέλι αναγνωρίζεται εκ νέου σαν πολύτιμο προϊόν θρέψης αλλά και εξαιρετικό γιατρικό και το κερί χρησιμοποιείται για το φωτισμό της αυτοκρατορίας.

Το μέλι δεν είναι το πιο σημαντικό προϊόν της μέλισσας αλλά η επικονίαση, η γονιμοποίηση δηλαδή του 60-70% των φυτικών ειδών της Γης από τις μέλισσες. Οι πολύτιμες μέλισσές μας όμως “τα βρίσκουν ολοένα και πιο δύσκολα” τα τελευταία πενήντα χρόνια σ’ αυτή τη πολύ σημαντική εργασία τους, την επικονίαση: αποπροσανατολίζονται από τα κύματα των κεραιών κινητής τηλεφωνίας και χάνουν τις κυψέλες τους, ασθενούν γιατί καταναλώνουν φυτοφάρμακα όταν τρυγούν τα λουλουδάκια τους, “μένουν χωρίς δουλειά” στις μονοκαλλιέργειες (που δεν χρειάζονται γονιμοποίηση για να αναπαραχθούν) και υποφέρουν από τη ολοένα αυξανόμενη ξηρασία και θερμοκρασία του πλανήτη.

Στην Ελλάδα, με τη μικρή σε διάρκεια ανθοφορία την Άνοιξη, οι μελισσοκόμοι φορτώνουν τα μελίσσια τους σε φορτηγά και πλοία της γραμμής και τα μετακινούν από περιοχή σε περιοχή κυνηγώντας ουσιαστικά …την ανθοφορία της Άνοιξης για να δώσουν στις μέλισσες την ευκαιρία να τρυγήσουν λίγο ακόμα νέκταρ. Θα βρεις τους Έλληνες μελισσοκόμους να τοποθετούν κυψέλες σε απότομα λαγκάδια, κακοτράχαλα βουνά και δύσβατα φαράγγια προσπαθώντας να εξασφαλίσουν το καλύτερο μικροκλίμα και καλή ποσότητα τροφής για τις μέλισσές τους. (Πήλιο, Όλυμπος, Βόρεια Εύβοια, Κίσσαβος είναι συνηθισμένες περιοχές μετακίνησης των κυψελών στην ηπειρωτική χώρα). Γι’ αυτές τις δυσκολίες και μόνο, αξίζει κανείς να προτιμήσει το ελληνικό μέλι και όχι μόνο για τη ποιότητά του που έτσι κι αλλιώς θεωρείται από τις υψηλότερες σε ολόκληρο το κόσμο.

Το μέλι από τα εσπεριδοειδή είναι ανοιχτόχρωμο και πιο διάφανο με διακριτική γεύση, η “βανίλια” έχει κεχριμπαρένιο χρώμα και δεν κρυσταλλώνει ποτέ (μια και έχει λιγότερα ζάχαρα από τα άλλα μέλια) και το πευκόμελο είναι, εκτός από το μεγαλύτερο σε παραγωγή στην Ελλάδα, σκουρότερο σε χρώμα και εντονότερο σε γεύση. Το μέλι διατηρεί όλα του τα θρεπτικά συστατικά και τις βιταμίνες όταν δεν υπόκειται σε επεξεργασία με θερμότητα ή διάλυση με νερό. Περιέχει ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, βιταμίνες Β1 και Β2 και βοηθά στην απορρόφηση του σιδήρου από τον οργανισμό. Το κρυσταλλωμένο μέλι δεν είναι χαλασμένο μέλι.

Πρόπολη. Προ της Πόλης. Οι μέλισσες το χρησιμοποιούν για να σφραγίσουν οπές της κυψέλης ή να μικρύνουν την είσοδό της για να προστατευτούν από εχθρούς. Έτσι και το όνομά της. Η βασική χρήση της όμως είναι η κάλυψη όλων των εσωτερικών επιφανειών της κυψέλης για λόγους “απολύμανσης”. Συλλεγμένες ρητίνες από δέντρα και φυτά, εμπλουτισμένη με στοιχεία της μέλισσας και έτοιμο το “αντιβιωτικό της κυψέλης”.

Γύρη. Πολυβιταμινούχο σκεύασμα. Συλλεγμένο από τις μέλισσες για να χρησιμοποιηθεί στην εκτροφή των νεαρών μελισσών. Οι πρωτεΐνες του μελισσιού. Η μέγιστη ημερήσια δόση για τον άνθρωπο είναι μια κουταλιά της σούπας, αρχίζοντας από μικρότερες δόσεις. Για αυτούς που ταλαιπωρούνται από ανοιξιάτικες αλλεργίες, πιθανά η χρήση της (με μέτρο πάντα) να αποτελεί μια καλή προσπάθεια επίλυσης του προβλήματος.

Ο βασιλικός πολτός είναι η υπερτροφή που παράγεται σε απειροελάχιστες ποσότητες στους υποφαρυγγικούς αδένες των μελισσών και χαρίζουν στον άνθρωπο ευεξία και χαρά! Τα λιπαρά οξέα του βοηθούν στην αντιμετώπιση των ρευματισμών, της αρθρίτιδας, μειώνουν την πίεση του αίματος, χτίζουν γερότερο τον οργανισμό και ενισχύουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα, την σωματική αντοχή και τη πνευματική διαύγεια.

Το μέλι είναι το πιο θρεπτικό φυσικό γλυκαντικό και μια γερή κουταλιά έχει 60-65 θερμίδες. Το κλασσικό κέρασμα στις ταβέρνες , το γιαούρτι με το μέλι, σκοράρει άνετα 160-180 θερμίδες στο μικρό πιατάκι που συνήθως σερβίρεται. Με το μέλι παρασκευάζονται το παστέλι και το παραδοσιακό μαντολάτο.

Αξίζει να αγοράσουμε όλοι από μία γλάστρα με λουλούδια ή ένα αρωματικό φυτό (δενδρολίβανο, θυμάρι, φασκόμηλο) , να το βάλουμε σε ένα ηλιόλουστο πρεβάζι και να καλωσορίσουμε έστω και λίγες μέλισσες στο μικρόκοσμό μας. Ναι, η μέλισσα είναι είδος υπό εξαφάνιση, πεθαίνουν μαζικά μετά από 65 εκατομμύρια χρόνια…

Το πιο νόστιμο και δροσερό πρωινό ετοιμάζεται με ένα κεσεδάκι γιαούρτι, 2-3 παγάκια, μία κουταλιά μέλι και μία-δύο κουταλιές νιφάδες βρώμης με λίγες φράουλες, βερύκοκα, αχλάδια ή μπανάνα χτυπημένα στο μπλέντερ για λίγα λεπτά. Χοντρό καλαμάκι για να το πιεις και δεν πεινάς μέχρι τις 12-εγγυημένα!

πηγή: Lifo.gr

Η NASA έχει διαθέσει στο κοινό φωτογραφίες από μέρη της Γης που έχουν υποστεί τεράστιες αλλαγές εξαιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας και της υπερεκμετάλλευσης του πλανήτη μας. Έτσι, μέρη που κάποτε διατηρούσαν τα κύρια χαρακτηριστικά του περιβάλλοντος σήμερα δεν θυμίζουν σε τίποτα την εικόνα που είχαν πριν από 100 ή και 50 χρόνια, χάρη στην ανθρώπινη παρέμβαση, η οποία αποδεικνύεται καταστροφική.

Η θάλασσα Αράλ, Κεντρική Ασία το 2000 και το 2014

Πάγοι Qori Kalis, Περού το 1978 και το 2011

Πάγοι McCarty, Αλάσκα το 1909 και το 2004

Λίμνη Mar Chiquita, Αργεντινή το 1998 και το 2011

Πάγοι Pedersen, Αλάσκα το 1917 και το 2005

Το δάσος Rondonia, Βραζιλία το 1975 και το 2009

Όρος Matterhorn, Άλπεις το 1960 και το 2005

πηγή: brightside.me