Από πού πηγάζουν και πώς αναπτύσσονται οι οργανωμένες συμπεριφορές των κοινωνικών εντόμων; Κάθε έντομο σε μια αποικία φαίνεται να έχει τη δική του ημερήσια διάταξη και όμως σαν σύνολο δείχνουν μια υψηλού επιπέδου οργάνωση.

Τα έντομα που ζουν σε αποικίες (μυρμήγκια, μέλισσες, σφήκες, τερμίτες κτλ.) ήταν πάντα αντικείμενο θαυμασμού για τον άνθρωπο. Προφανώς αυτή η αόρατη ολοκλήρωση των μεμονωμένων δραστηριοτήτων δεν απαιτεί κάποια εποπτεία. Μάλιστα, οι επιστήμονες που μελετούν τη συμπεριφορά των κοινωνικών εντόμων ανακάλυψαν ότι η συνεργασία σε επίπεδο αποικίας είναι σε μεγάλο βαθμό αυτοοργανωνόμενη: στη μεγάλη πλειοψηφία των περιπτώσεων προκύπτει από αλληλεπιδράσεις μεταξύ των μεμονωμένων ατόμων. Αν και αυτές οι αλληλεπιδράσεις μπορεί να είναι απλές (π.χ. ένα μυρμήγκι απλώς ακολουθεί το μονοπάτι που χάραξε ένα άλλο), όλες μαζί μπορούν να λύσουν δύσκολα προβλήματα (όπως η εξεύρεση του συντομότερου δρόμου ανάμεσα σε αμέτρητες δυνατές διαδρομές προς την τροφή). Αυτή η συλλογική συμπεριφορά που προκύπτει από μια ομάδα κοινωνικών εντόμων ονομάστηκε «νοημοσύνη σμήνους».

Τον τελευταίο καιρό, μια διαρκώς αυξανόμενη κοινότητα ερευνητών, εφευρίσκει τρόπους για την εφαρμογή της νοημοσύνης σμήνους σε ποικιλία προβλημάτων. Η αναζήτηση τροφής από τα μυρμήγκια έχει οδηγήσει σε μια νέα μέθοδο για την αναδρομολόγηση της κυκλοφορίας στα σύγχρονα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα. Η συνεργατική αλληλεπίδραση των μυρμηγκιών που προσπαθούν να μεταφέρουν ένα μεγάλο κομμάτι τροφής μπορεί να οδηγήσει σε πιο αποτελεσματικούς αλγορίθμους για χρήση σε ρομπότ. Και ο καταμερισμός εργασίας ανάμεσα στις μέλισσες ίσως βοηθήσει σε αποτελεσματικότερες διαδικασίες στις βιομηχανίες με αλυσίδα συναρμολόγησης.

Μια από τις πρώιμες μελέτες της νοημοσύνης σμήνους ασχολήθηκε με την αναζήτηση τροφής από τα μυρμήγκια. Απέδειξε, ότι οι γραμμές μυρμηγκιών που βλέπουμε συχνά στη φύση ή στην κουζίνα μας είναι αποτέλεσμα της έκκρισης από τα μυρμήγκια μιας χημικής ουσίας που προσελκύει τα άλλα μυρμήγκια, της φερορμόνης. Η μελέτη επισήμανε, επίσης, ότι η διαδικασία της έκκρισης φερορμόνης για τη δημιουργία ενός μονοπατιού, που μπορούν να ακολουθήσουν τα άλλα έντομα, είναι μια καλή στρατηγική για την εύρεση της συντομότερης διαδρομής ανάμεσα στη φωλιά και στην τροφή.

Στα σχετικά πειράματα τοποθετήθηκε ανάμεσα στη φωλιά και την τροφή των μυρμηγκιών μια γέφυρα με δύο κλάδους, από τους οποίους ο ένας είχε διπλάσιο μήκος από τον άλλο. Μέσα σε μερικά λεπτά η αποικία συνήθως επέλεγε το συντομότερο δρόμο. Τα πρώτα μυρμήγκια που επέστρεφαν στη φωλιά από την τοποθεσία της τροφής ήταν εκείνα που είχαν ακολουθήσει το σύντομο δρόμο τόσο στον πηγεμό, όσο και στο γυρισμό. Επειδή αυτή η διαδρομή ήταν η πρώτη που είχε διπλό ίχνος φερορμόνης, τα άλλα μυρμήγκια την προτιμούσαν, με αποτέλεσμα να ενισχυθεί κι άλλο και να γίνει η οδός πρόσβασης προς την τροφή.

Οταν, όμως, η συντομότερη διαδρομή παρουσιαζόταν στα μυρμήγκια μετά από τη μακρινή, τότε αυτά δεν την ακολουθούσαν, αφού η μακρινή διαδρομή είχε ήδη σημαδευτεί με το ίχνος φερορμόνης. Αυτό είναι ένα πρόβλημα που οι επιστήμονες μπορούν να αντιπαρέλθουν σε ένα εικονικό σύστημα φωλιάς – μυρμηγκιών – τροφής (προσομοίωση σε υπολογιστή) εισάγοντας την έννοια της εξάτμισης της φερορμόνης: όταν η εικονική χημική ουσία έχει την τάση να εξατμίζεται γρήγορα, τότε τα πιο μακρινά μονοπάτια δε διατηρούν για πολύ το ίχνος φερορμόνης. Τα εικονικά μυρμήγκια μπορούν έτσι να διαλέγουν το συντομότερο δρόμο ακόμα κι αν αυτός εμφανιστεί αργότερα από τον πιο μακρινό. Αυτή η ικανότητα είναι εξαιρετικής σημασίας, γιατί αποτρέπει το σύστημα από το να συγκλίνει σε ενδιάμεσες λύσεις, μόνο και μόνο επειδή δεν έτυχε να εξετάσει τις καλύτερες νωρίτερα. Να σημειωθεί ότι στη φύση, η φερορμόνη των μυρμηγκιών αποικοδομείται μεν, αλλά με πολύ αργό ρυθμό.

Σε μια προσομοίωση με υπολογιστή με την τεχνική της εξάτμισης της φερορμόνης, οι ερευνητές παρουσίασαν σε μια αποικία από εικονικά μυρμήγκια ίδιες πηγές τροφής, αλλά σε διαφορετική απόσταση από τη φωλιά τους. Στην αρχή, τα εικονικά μυρμήγκια εξερεύνησαν το γύρω χώρο με τυχαίο τρόπο. Στη συνέχεια αποκατέστησαν μονοπάτια που συνέδεαν όλες τις πηγές τροφής με τη φωλιά. Μετά διατήρησαν μόνο τα μονοπάτια προς τις πλησιέστερες πηγές τροφής, με αποτέλεσμα τη σταδιακή εξάντληση των πηγών αυτών. Οταν η τροφή εξαντλήθηκε, τα εικονικά μυρμήγκια άρχισαν να αξιοποιούν πιο μακρινές πηγές.

Επεκτείνοντας αυτό το μοντέλο, επιστήμονες στις Βρυξέλλες κατάφεραν να λύσουν το περίφημο «πρόβλημα του περιοδεύοντος πωλητή». Το πρόβλημα αφορά την εξεύρεση του συντομότερου δρόμου που περνά από ένα συγκεκριμένο αριθμό πόλεων μόνο μια φορά από την καθεμιά. Είναι ένα πρόβλημα που τα βήματα υπολογισμού για τη λύση του αυξάνουν πολύ πιο γρήγορα απ’ ό,τι ο αριθμός των πόλεων. Ετσι, ακόμα και για 15 πόλεις, οι δυνατές διαδρομές είναι δισεκατομμύρια.

Για τέτοια προβλήματα ικανοποιούμαστε συνήθως αν βρούμε μια καλή λύση και όχι την καλύτερη δυνατή (τη διαδρομή με το μικρότερο δυνατό μήκος). Τα εικονικά μυρμήγκια έδωσαν μια τέτοια καλή λύση στο πρόβλημα. Χρειάστηκε μόνο μια τροποποίηση στο πρόγραμμα, έτσι ώστε τα μυρμήγκια να αφήνουν διαφορετική ποσότητα φερορμόνης ανάλογα με το συνολικό μήκος της διαδρομής που έκαναν. Ετσι, τα μυρμήγκια που έκαναν μικρότερη διαδρομή άφηναν περισσότερη φερορμόνη, με αποτέλεσμα η δική τους διαδρομή να είναι πιο ελκυστική για τα άλλα μυρμήγκια, που εξερευνούσαν στην πορεία εναλλακτικές υποδιαδρομές, βελτιώνοντας συνεχώς τη λύση.

Οι εφαρμογές που μπορεί να βρει η νοημοσύνη σμήνους είναι σημαντικές και αφορούν πολλούς τομείς. Αλλά η σχετική έρευνα βρίσκεται ακόμα στη βρεφική ηλικία. Οι επιστήμονες δεν ξέρουν όλες τις λεπτομέρειες των αλληλεπιδράσεων μέσα στα σμήνη κοινωνικών εντόμων και χωρίς αυτές τις πληροφορίες δεν μπορούν να κατασκευάσουν λογισμικό που να τις προσομοιώνει. Επιπλέον, η νοημοσύνη σμήνους στερείται μιας γενικής θεώρησης των πραγμάτων και έτσι δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε προβλήματα που απαιτούν βαθιά συλλογιστική.

Επιμέλεια: Σταύρος ΞΕΝΙΚΟΥΔΑΚΗΣ
Πηγή: «Scientific American»

Σχεδόν το ένα τέταρτο των αγριομελισσών της Ευρώπης απειλούνται με εξαφάνιση, κυρίως λόγω της κλιματικής αλλαγής, αλλά και της εντατικοποίησης της γεωργίας που οδηγεί στην καταστροφή του φυσικού τους περιβάλλοντος, προειδοποίησε η Διεθνής Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης και των Φυσικών Πόρων (IUCN).

Τα 16 από τα 68 είδη αγριομελισσών της Ευρώπης κινδυνεύουν, γεγονός που απειλεί την επικονίαση των καλλιεργειών. Οι ειδικοί επιστήμονες IUCN ετοιμάζουν μια παγκόσμια μελέτη για τις αγριομέλισσες, την ώρα που οι “πρώτες εξαδέλφες” τους, οι συλλέκτριες μέλισσες, βρίσκονται επίσης σε κίνδυνο καθώς ο αριθμός τους μειώνεται δραματικά λόγω ασθενειών.

“Από τα πέντε σημαντικότερα έντομα που γονιμοποιούν τα φυτά μεταφέροντας τη γύρη τους, τα τρία είναι είδη αγριομελισσών” τόνισε η IUCN στην οποία μετέχουν κυβερνήσεις κρατών, επιστήμονες και οργανώσεις περιβαλλοντικής προστασίας. Από τα ευρωπαϊκά είδη, ο πληθυσμός των μισών συρρικνώνεται και μόνο το 13% εξ αυτών αυξάνεται.

Οι αγριομέλισσες —ή μπούμπουρες— είναι μεγαλύτερες από τις μέλισσες με τις οποίες συχνά μοιάζουν πολύ καθώς φέρουν κίτρινες και μαύρες ρίγες. Ζουν σε μικρές κυψέλες, μέχρι 200 έντομα κάθε φορά, και δεν φτιάχνουν κηρήθρες. Ορισμένα είδη εκτρέφονται ειδικά για να γονιμοποιούν τομάτες, πιπεριές και μελιτζάνες στα θερμοκήπια. “Η κλιματική αλλαγή, η εντατικοποίηση της γεωργίας και οι αλλαγές στη χρήση των γεωργικών εκτάσεων είναι οι βασικές απειλές” για τους μπούμπουρες, προειδοποιεί η Ένωση.

“Ανησυχούμε πολύ για τα στοιχεία αυτά. Ένα τόσο μεγάλο ποσοστό απειλούμενων αγριομελισσών μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες στην παραγωγή τροφίμων“, δήλωσε η ειδική στον τομέα της βιοποικιλότητας Άνα Νιέτο σε ανακοίνωσή της. Προκειμένου να αντιστραφεί αυτή η τάση η Νιέτο τονίζει ότι θα πρέπει να προστατευθούν τα είδη και το φυσικό τους περιβάλλον, να αποκατασταθούν τα οικοσυστήματα και να προωθηθούν γεωργικές πρακτικές που θα ευνοούν τη βιοποικιλότητα.

Η μελέτη της IUCN δεν αναφέρει την πιθανότητα μετάδοσης των ασθενειών των μελισσών στις αγριομέλισσες. “Γενικά, δεν γνωρίζουμε πολλά για τις ασθένειές τους”, είπε ο Στιούαρτ Ρόμπερτς, ένα μέλος της Ένωσης. “Ορισμένα από τα απειλούμενα είδη ζουν απομονωμένα στις Άλπεις ή στην Αρκτική. Σε αυτά τα μέρη είναι ουσιαστικά μηδενική η πιθανότητα να προσβληθούν από ασθένειες των μελισσών”, διευκρίνισε.

πηγή: enet.gr

Ο βελονισμός καθώς και ο βελονισμός με δηλητήριο μέλισσας βελτίωσαν τα συμπτώματα ασθενών με νόσο του Πάρκινσον, έδειξε μικρή έρευνα. Πρόκειται για μια από τις πρώτες έρευνες που εξετάζουν αν ο βελονισμός και ο βελονισμός με δηλητήριο μέλισσας μπορούν να βοηθήσουν στη νόσο Πάρκινσον.

Ο ερευνητής Seong-Uk Park, του Kyung Hee University Hospital, στη Σεούλ, δήλωσε ότι ο βελονισμός μπορεί ενδεχομένως να βοηθήσει, αυξάνοντας τα επίπεδα ντοπαμίνης. Επίσης, μπορεί ενδεχομένως να ενισχύσει την επίδραση του φαρμάκου Λεβοντόπα και να μειώσει τις παρενέργειές του. Τα ευρήματα είναι σημαντικά, καθώς το 70% των ανθρώπων σε ορισμένες χώρες χρησιμοποιούν συμπληρωματικές θεραπείες για την αντιμετώπιση της νόσου του Πάρκινσον, δήλωσε ο Louis Tan, που δεν έλαβε μέρος στην έρευνα.

Η έρευνα παρουσιάστηκε στο 18ο συνέδριο για τη νόσο Πάρκινσον. Η αγωγή αφορά την έγχυση δηλητηρίου μέλισσας υποδόρια σε σημείο βελονισμού. Εκτιμάται ότι μπορεί να βοηθήσει στην ενίσχυση και παράταση της επίδρασης της διέγερσης των σημείων του βελονισμού. Ο Park δήλωσε ότι οι μηχανισμοί του βελονισμού με δηλητήριο μέλισσας μπορεί ενδεχομένως να είναι παρόμοιοι με αυτούς του βελονισμού. ‘Η μπορεί να υπάρχει άλλη επίδραση που να οφείλεται στο δηλητήριο μέλισσας.

Ο Tan υπέδειξε ότι το δηλητήριο μέλισσας μπορεί ενδεχομένως να δρα ως βοτουλινική τοξίνη, προκαλώντας προσωρινή παράλυση των μυών. Ορισμένα συμπτώματα του Πάρκινσον περιλαμβάνουν μυϊκούς σπασμούς, που μπορούν να προκαλέσουν πόνο και δυσκολία στην κίνηση. Το δηλητήριο της μέλισσας μπορεί ενδεχομένως να βοηθά στη χαλάρωση των συγκεκριμένων μυών.

Στην έρευνα, 35 ασθενείς με νόσο του Πάρκινσον, που λάμβαναν σταθερή δόση φαρμάκου για τουλάχιστον 1 μήνα τοποθετήθηκαν τυχαία σε 3 ομάδες.

Μια ομάδα υποβλήθηκε σε βελονισμό, άλλη σε βελονισμό με δηλητήριο μέλισσας και η τρίτη ομάδα σε τίποτα από τα δυο. Η αγωγή επαναλαμβανόταν 2 φορές την εβδομάδα για 8 εβδομάδες.

Τα συμπτώματα βελτιώθηκαν σε όσους υποβλήθηκαν σε βελονισμό ή σε βελονισμό με δηλητήριο μέλισσας. Δεν παρατηρήθηκαν σοβαρές παρενέργειες στους συμμετέχοντες. Ένας συμμετέχων στην ομάδα του βελονισμού με δηλητήριο μέλισσας παραπονέθηκε για φαγούρα. Όσοι δεν υποβλήθηκαν σε αγωγή δεν εμφάνισαν αλλαγή στα συμπτώματα.

Τα ευρήματα είναι υποσχόμενα, αλλά χρειάζεται νέα έρευνα πριν εξαχθούν σταθερά συμπεράσματα, δήλωσε ο Park. Πρόσθεσε ότι πραγματοποιείται δεύτερη έρευνα και αναμένεται να ολοκληρωθεί αργότερα, φέτος.

πηγή: iatronet.gr / Ξένος τύπος

Ο Διευθυντής του περιοδικού Baynature είχε μια πρόσφατη εμπειρία με μία μέλισσα η οποία έδειχνε να προσέχει την εμφάνισή της…

Γόνος μελισσών σε διάφορα στάδια ανάπτυξης. Η βασίλισσα συνήθως αποφεύγει να γεννήσει σε κελί το οποίο περιείχε προηγουμένως μέλι ή γύρη και δεν έχει απολυμανθεί με πρόπολη. Γι αυτό το λόγο οι κηρήθρες με τον καιρό μαυρίζουν. Photo: Vipin Baliga/Flickr

“Καθόμουν στο αμάξι μου, σήμερα το απόγευμα, όταν παρατήρησα μια χαριτωμένη μικρή μέλισσα στο παρμπρίζ. Μου φαινόταν ότι προσπαθούσε απεγνωσμένα να καθαρίσει κάτι από επάνω της. Στην αρχή σκέφτηκα ότι έπεσε πάνω σε κάτι απ’ το οποίο τώρα δεν μπορεί να απαλλαγεί και θα πεθάνει. Έτσι πήρα ένα κύπελλο και έβαλα τη μέλισσα μέσα, αλλά εκείνη δε φάνηκε να ενθουσιάζεται με την ιδέα και πέταξε και πάλι προς τα έξω. Όταν επέστρεψα σπίτι μου έψαξα στο google και έμαθα ότι οι μέλισσες το συνηθίζουν αυτό. Δηλαδή να καθαρίζονται από τη γύρη κτλ. Και κυρίως να καθαρίζουν τα μάτια τους πριν από την πτήση της επιστροφής στην κυψέλη.”

Αποφασίσαμε να ερευνήσουμε περαιτέρω αυτήν την εκπληκτική συμπεριφορά των μελισσών, φτάνοντας μέχρι τον Eric Mussen, ειδικό εντομολόγο ερευνητή στο Honey Bee Research Facility. Αυτός και η συνάδελφός του Elina Nino μας έδωσαν την απάντηση.

Το εσωτερικό μιας κυψέλης θεωρείται ένα πολύ καθαρό περιβάλλον. Οι μέλισσες παράγουν μέλι εκεί και εμείς το τρώμε. Αλλά, γιατί οι μέλισσες και οι κυψέλες τους είναι τόσο καθαρές; Είναι στα γονίδια τους.

Οι μέλισσες χτίζουν με κερί, κηρήθρες, τις οποίες χρησιμοποιούν για αποθήκευση τροφών αλλά και για την ανατροφή των προνυμφών. Η δομή του χτισίματος τους, τους επιτρέπει να στεγάζονται δεκάδες χιλιάδες μέλισσες σε μικρό χώρο. Ωστόσο, σε περίπτωση που προκύψει οποιοδήποτε είδος μικροβιακής μόλυνσης, όλη αυτή η κοινωνία θα μπορούσε να οδηγηθεί σε μια καταστροφική επιδημία και τελικά στον θάνατο ολόκληρης της αποικίας.

Οι μέλισσες δείχνουν να έχουν βρει τη λύση γι αυτό το πρόβλημα. Συγκεντρώνουν ρητίνες από διάφορες φυτικές πηγές. Επιστρέφοντας στην κυψέλη με αυτές τις κολλώδεις μάζες, οι αδερφές τους τις βοηθούν να τις ξεφορτώσουν. Οι μελισσοκόμοι την αποκαλούν πρόπολη. Χρησιμοποιείται για να γεμίσει μικρές ρωγμές στην κυψέλη, να περιορίσει την είσοδο το χειμώνα κ.α. Επίσης, αναμιγνύεται με κερί μέλισσας και χρησιμοποιείται ως δομικό υλικό. Αυτές οι ρητίνες έχουν εκπληκτικές αντιμικροβιακές ιδιότητες. Είναι αποτελεσματικές κατά των βακτηρίων, μυκήτων και ιών. Πολλές φορές μάλιστα όταν εισβάλει στην κυψέλη ένας εχθρός οι μέλισσες αφού τον σκοτώσουν προσπαθούν να το απομακρύνουν από την κυψέλη. Όταν αυτό είναι αδύνατο, για παράδειγμα όταν ο εχθρός είναι μεγάλος σε όγκο (πχ μία σαύρα), για να μην σαπίσει και μετατραπεί σε εστία μόλυνσης, οι μέλισσες τον ταριχεύουν με πρόπολη.

[youtube https://www.youtube.com/watch?v=-91iFabsHrQ]

Όσο για τις ίδιες τις μέλισσες θα τις δει κανείς να χρησιμοποιούν τα πόδια τους για να καθαρίσουν άλλα μέρη του σώματός τους. Θα θεωρήσει κανείς ότι το κάνουν για λόγους υγιεινής, αλλά οι μέλισσες δεν έχουν ανάγκη τόσο την προσωπική καθαριότητα καθώς ο εξωσκελετός τους είναι αδιάβροχος και τις προστατεύει από τα μικρόβια, λειτουργώντας ως πανοπλία. Ο κυριότερος λόγος είναι τα σύνθετα μάτια τους. Οι μέλισσες μπορούν να δουν αντικείμενα, ανιχνεύουν το πολωμένο φως του ήλιου και έχουν καλή αντίληψη των χρωμάτων, παρόμοια με αυτή των ανθρώπων, απλά λίγο μετατοπισμένη στο χρωματικό φάσμα. Σκουπίζουν τα μάτια τους κάθε τόσο για να τα κρατάνε καθαρά. Όπως εμείς οι άνθρωποι έχουμε τα βλέφαρα που κρατούν τα μάτια μας καθαρά και υγρά.

Οι μέλισσες επίσης καθαρίζουν τις άκρες των κεραιών τους, οι οποίες λειτουργούν ως υποδοχείς αφής και οσμής, αλλά και ένα άλλο αισθητήριο όργανο που ονομάζεται όργανο Τζόνστον και τους λέει πόσο γρήγορα θα πετάξουν. Όλα αυτά τα όργανα αν καλύπτονται από σκόνη και γύρη πιθανόν να μη λειτουργούν σωστά και γι αυτό οι μέλισσες φροντίζουν να τα κρατούν καθαρά.

πηγή: baynature.org

Ο χειμώνας μπήκε για τα καλά στην Ήπειρο. Το κρύο είναι αισθητό, ειδικά το βράδυ και γι αυτό ήρθε η ώρα να κατεβάσουμε τα μελίσσια στα πεδινά.

Το μελισσοκομείο στον κάμπο.

Το χειμερινό μελισσοκομείο βρίσκεται στις πορτοκαλιές, οι οποίες έχουν καρπούς αυτήν την εποχή. Τώρα θα πρέπει μία ηλιόλουστη και ζεστή μέρα να επιθεωρήσουμε τα μελίσσια, να δούμε τι πληθυσμό έχουν μέσα και πόσα μέλια έχουν απομείνει μετά τον τρύγο. Να γίνει μια ανακατανομή των πλαισίων. να βγουν πλαίσια που δεν πατούν οι μέλισσες και να μείνει το μελίσσι όπως λέμε σφικτό. Μπορεί να αντιμετωπίσει καλύτερα το κρύο έτσι.

Ο φύλακας του χειμερινού μελισσοκομείου. Όπως και ο άλλος στα ορεινά, έτσι και αυτός χαρακτηρίζεται από την ετοιμότητά του αλλά και την ταχύτητα 🙂

Η βασίλισσα αυτήν την εποχή σταματάει να γεννά. Οι μέλισσες όταν η θερμοκρασία πέφτει κάτω από τους 14^oC δεν πετούν. Μαζεύονται μέσα στην κυψέλη δημιουργώντας μία μελισόσφαιρα απ’ την οποία αποβάλουν τον κρύο αέρα στο εσωτερικό, χτυπώντας τα φτερά τους. Δεν πέφτουν σε χειμερία νάρκη αλλά διατηρούν υψηλά την θερμοκρασία, ειδικά αν συντηρούν λίγο γόνο. Αυτή την εποχή δεν πρέπει να δέχονται ενοχλήσεις επιθεωρήσεων αλλά να αφεθούν στην ησυχία τους.

Κτήμα, κοντά στις όχθες του Άραχθου, με “καμένες” πορτοκαλιές απ’ τον παγετό…

Πέρυσι ο χειμώνας στην Άρτα ήταν πολύ βαρύς. Ολόκληρα μελισσοκομεία παρασύρθηκαν από τα ορμητικά νερά των ποταμών που πλημμύρισαν, ενώ χιλιάδες κυψέλες βρέθηκαν κατεστραμμένες στις όχθες. Εκτός αυτού ο παγετός που κατέστρεψε τις πορτοκαλιές της περιοχής, δυσκόλεψε πολύ τα μελίσσια, τα οποία άργησαν να αναπτυχθούν. Ελπίζουμε φέτος να είναι πιο ήπιος, αν και οι πρώτες ενδείξεις δεν είναι καλές. Όταν αργούν να πέσουν τα φύλλα, προβλέπεται βαρύς χειμώνας… Θα δούμε πως θα πάει.

Το φθινόπωρο μεταφέρουμε τα μελίσσια μας στα ορεινά της Πίνδου, στο όρος Ξηροβούνι και σε υψόμετρο 600-800 μέτρα. Σε μια περιοχή που συμπεριλαμβάνεται στο Δίκτυο NATURA 2000, συλλέγουμε μέλι ερείκης και κουμαριάς. Στο παρακάτω βίντεο μπορείτε να δείτε το μελισσοκομείο αλλά και το περιβάλλον στο οποίο συλλέγεται το μέλι.

Το μέλι εκτός από την ωραία γεύση που έχει βοηθά στο βήχα, στην επούλωση των πληγών, στη σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, ενώ μας γεμίζει και ενέργεια. Δείτε αναλυτικά 4 οφέλη του στην υγεία.

Πολλοί άνθρωποι αγαπούν το μέλι για τη γεύση του. Το φυσικό γλυκαντικό βοηθά στην εξισορρόπηση των γεύσεων, κάνει πιο πυκνή την σάλτσα και προσθέτει υγρασία στο πιάτο σύμφωνα με το National Honey Board. Αν και χρησιμοποιείται στην κουζίνα μπορεί επίσης να προσφέρει ορισμένα οφέλη στην υγεία. Ακολουθούν 4 επιπλέον λόγοι για να ευχαριστείτε τις μέλισσες για το γλυκό τους νέκταρ.

Βοηθά στο βήχα

Το μέλι μπορεί να αποδειχτεί σωτήριο για την περίοδο των κρυολογημάτων. Σύμφωνα με έρευνα στο Archives of Pediatrics & Adolescent Medicine, ερευνητές εξέτασαν μια δόση μελιού τη νύχτα έναντι δεξτρομετροφάνης με γεύση μελιού και έναντι καμίας θεραπείας σε περισσότερα από 100 παιδιά με κρυολόγημα. Γενικά γονείς ανακάλυψαν ότι το μέλι ήταν καλύτερο από τις άλλες 2 προσεγγίσεις για την ανακούφιση του βήχα και τη βελτίωση του ύπνου.

Ο ΠΟΥ κατατάσσει το μέλι ως πιθανό μαλακτικό, που επικαλύπτει το λάρυγγα και καταπραΰνει τη φλεγμονή.

Βοηθά στην επούλωση των πληγών

Το μέλι έχει μακρά φήμη ως θεραπευτικό. Οι πρώτες αναφορές χρονολογούνται από το 2100-2000 π.Χ σε επιγραφή των Σουμερίων που ανέφερε τη χρήση του ως φάρμακο αναφέρει το ”Asian Pacific Journal of Tropical Biomedicine.”
Σε έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό British Journal of Surgery, ερευνητές από τη Νιγηρία χρησιμοποίησαν το μέλι για την αντιμετώπιση 59 ασθενών με έλκη που ήταν δύσκολο να θεραπευτούν. Όλοι εκτός από ένα περιστατικό βελτιώθηκε και οι πληγές και τα έλκη αποστειρώθηκαν εντός μιας εβδομάδας μετά την εφαρμογή.

Ωφελεί το κεφάλι

Αν έχετε απολέπιση στο δέρμα του κεφαλιού το μέλι μπορεί να βοηθήσει. Έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό European Journal of Medical Research χρησιμοποίησε διάλυμα ανεπεξέργαστου μελιού σε 30 ανθρώπους με σμηγματορροϊκή δερματίτιδα στο κεφάλι οι οποίοι είχαν και τραύματα.

Ερευνητές ζήτησαν από τους συμμετέχοντες να εφαρμόσουν μείγμα μελιού στα τραύματα μέρα παρά μέρα για 4 εβδομάδες. Η φαγούρα και οι φολίδες ανακουφίστηκαν εντός μιας εβδομάδας ενώ οι κακώσεις εξαφανίστηκαν εντελώς σε 2 εβδομάδες.

Αυξάνει την ενέργεια

Υπάρχει η πεποίθηση ότι οι υδατάνθρακες δεν είναι καλοί για την υγεία σας. Υπάρχουν σε τόσο μεγάλη ποικιλία υγιεινών τροφών, όπως φρούτα, λαχανικά και ξηρούς καρπούς. Επιπλέον το πεπτικό σύστημα τους χρειάζεται για την παραγωγή γλυκόζης η οποία στέλνει ενέργεια στα κύτταρά σας του ιστούς και τα όργανα. Σε ποσότητα 17 γρ. ανά κουτάλι, το μέλι είναι μια από τις διατροφικές πηγές που βοηθούν από την ανακούφιση μετά από μια κουραστική ημέρα. Επίσης είναι καλό σνακ πριν ή μετά την άσκηση. Εκτός του ότι είναι πηγή υδατανθράκων πλούσια σε αντιοξειδωτικά, το μέλι παρέχει στους αθλητές πιο σταθερό σάκχαρο και ινσουλίνη για μακρύτερο διάστημα,

πηγή: iatronet.gr

Κάθε χρόνο οφείλουμε να ψήσουμε μερικά ταψιά μελομακάρονα, μόνο και μόνο για να μυρίσει το σπίτι κανέλα, πορτοκάλι και γαρίφαλο.

Χρόνος Εκτέλεσης 1 ώρα

Μερίδες 4 κιλά

Δυσκολία Μέτριας δυσκολίας

Συστατικά:
400 γρ. χυμός πορτοκαλιού
530 γρ. ελαιόλαδο
50 γρ. βούτυρο αγελάδος, λιωμένο (δίνει ωραίο άρωμα)
30 γρ. άχνη ζάχαρη
1/2 κ.γ. μαγειρική σόδα
1/4 κ.γ. κανέλα
1/5 κ.γ. γαρίφαλο
1 ξύσμα ενός πορτοκαλιού
1200 γρ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις
1/2 κιλό καρύδια χοντροκομμένα για το σερβίρισμα
και φυσικά μέλι

Εκτέλεση:
Για το σιρόπι
Σε μια κατσαρόλα βάζουμε το νερό, τη ζάχαρη, το πορτοκάλι και τα ξυλάκια κανέλας. Βάζουμε στη φωτιά, αφήνουμε να βράσει για 1 λεπτό (από όταν αρχίσει ο βρασμός) και αποσύρουμε. Ρίχνουμε το μέλι και το αφήνουμε να κρυώσει.

Για τα μελομακάρονα:
Σ’ ένα βαθύ σκεύος ρίχνουμε όλα τα υγρά και το βούτυρο. Προσθέτουμε την άχνη, τη σόδα και όλα τα μυρωδικά μαζί. Ανακατεύουμε με το χέρι πολύ καλά και προσθέτουμε το αλεύρι. Συνεχίζουμε απαλά το ανακάτεμα με το χέρι από το κέντρο προς τα έξω έτσι ώστε να μην «κορδώσει» η ζύμη (δεν χρειάζεται πολύ ανακάτεμα για να μη σφίξει).

Πλάθουμε τα μελομακάρονα σε μικρά οβάλ σχήματα και περνάμε τη μια επιφάνειά τους σε τρίφτη ή σε σήτα για να αποκτήσει σαγρέ όψη. Τα τοποθετούμε σε μία λαδόκολλα και ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο στους 180°C για 30 λεπτά περίπου, έως ότου πάρουν σκούρο χρυσαφί χρώμα. Μόλις βγουν από το φούρνο τα ρίχνουμε ζεστά στο κρύο σιρόπι. Με μια κουτάλα τα γυρίζουμε για 1 λεπτό περίπου. Τα βγάζουμε και τα αφήνουμε σε σήτα να στραγγίξουν.

Σε μια πιατέλα βάζουμε λίγο μέλι και χοντροκομμένο καρύδι. Τοποθετούμε μια στρώση από τα μελομακάρονα και επαναλαμβάνουμε την ίδια διαδικασία αρκετές φορές.

Tips:
Μην ζυμώσετε πολύ ώρα το μελομακάρονο γιατί «κοδράρει».
Το μελομακάρονο πρέπει να είναι πάντα ζεστό και το σιρόπι κρύο, όταν σιροπιάζουμε. Όταν συνεχίζουμε αυτή τη διαδικασία, το σιρόπι αρχίζει να ζεσταίνεται, οπότε πρέπει να το κρυώνουμε βάζοντάς το στην κατάψυξη. Ακόμα καλύτερα είναι να το έχουμε μοιράσει σε 2-3 κατσαρόλες, για να μπορούμε να τα χρησιμοποιούμε εναλλάξ.
Το σιροπιασμένο μελομακάρονο έχει την ιδιότητα να απορροφά την υγρασία από το περιβάλλον και να μαλακώνει ή αντιθέτως να ξεραίνεται σε ένα ξηρό περιβάλλον. Γι αυτό το λόγο πρέπει να διατηρείται σε κάποιο σκεύος που κλείνει ή προστατευμένο με μεμβράνη.
Εάν θέλουμε να γεμίσουμε τα μελομακάρονα με καρύδια, τοποθετούμε κατά το πλάσιμο ένα καρύδι στο κάτω μέρος της ζύμης και την κλείνουμε.
Μπορούμε να αρωματίσουμε τα μελομακάρονα με μαστίχα προσθέτοντας στο παραπάνω σιρόπι 300-400 ml λικέρ μαστίχας.

* Κανονικά το Ορεινό Μέλι συνιστά να μη μαγειρεύετε θερμαίνοντας το μέλι γιατί έτσι χάνονται όλα του τα θρεπτικά συστατικά. Αλλά αποκλειστικά για τα μελομακάρονα κάνουμε μία παραχώρηση…*

πηγή: steliosparliaros.gr